Türkiyenin Dağlar Haritası

'Sözel Dersler' forumunda YAREN tarafından 20 Şubat 2011 tarihinde açılan konu


  1. Türkiye’nin Dağları hakkında bilgiler:

    Türkiye’nin dağları konusuna Türkiye’de bulunan kıvrımlı dağlarla başlayalım.

    1) Kıvrım Dağları: Kıvrımlı dağlar, levhaların sıkıştırmasına bağlı olarak esnek tabakaların kıvrılarak yükselmesiyle oluşan dağ türleridir. Yüksekte kalan yerlere antiklinal, çanak şeklinde alçakta kalan yerlere de senklinal adı verilir.

    Türkiye’nin dağları içinde yer alan kıvrımlı dağlar:

    Türkiye’nin dağları içinde oluşum yönüyle en çok bulunan dağ türü kıvrımlı dağlardır.

    Kuzey Anadolu Dağları : Karadeniz kıyısına paralel uzanan kıvrımlı dağlardır. Kuzey Anadolu Dağları, Ilgaz, Canik, Küre, Bolu, Giresun, Rize, Deveci, Kaçkar, Çimen, Mescit, Kop, Köroğlu, Yalnızçam gibi dağlardan oluşmaktadır.

    Toros Dağları: Diğer kıvrım dağları da Akdeniz kıyısına paralel uzanan Toros kıvrımlı dağlarıdır. Ülkemizde Toros dağları Batı Toroslar, Orta Toroslar ve Güneydoğu Toroslar olmak üzere üçe ayrılmaktadır.

    Batı Toroslar: Söğüt, Bey, Barla, Sultan, Geyik, Karakuş ve Dedegöl dağlarından oluşmaktadır.

    Orta Toroslar: Aladağlar, Bolkar, Engizek, Tahtalı, Maraş (Ahır) ve Binboğa dağları Orta Toroslarda yer almaktadır.

    Güneydoğu Toroslar: Bingöl, Hakkari gibi dağlarla, Gündeydoğu Anadolu Bölgesi’ni kuzeyden kuşatan dağlardır.

    Doğu Anadolu Bölgesi: Buradaki kıvrım dağları Cilo, Mercan, Malatya, Karasu, Munzur, Allahuekber, İspiriz, Mengen dağlarından oluşmaktadır.

    İç Anadolu Bölgesi: Elmadağ, Akdağlar, Köse Dağları ve Tecer dağlarından oluşmaktadır.

    Marmara Bölgesi: Yıldız (Istranca), Samanlı, Koru, Işıklar ve Biga dağlarından oluşmaktadır.

    Ege Bölgesi: Demirci, Eğrigöz, Emirdağ ve Sandıklı dağları da Ege Bölgesindeki kıvrım dağlarını oluşturmaktadır.

    2) Kırık Dağlar: Basınca uğrayan ve kıvrılmayarak kadar sert olan kütlelerin kırılmasıyla oluşan dağ türleridir. Kırılma ile meydana gelen yüksek yerlere Horst, alçak çöküntü alanlarına da Graben denilmektedir.

    Kırık dağlar en fazla Ege Bölgesinde yer almaktadır.

    Ege Bölgesinin Kuzeyinden Güneyine doğru Horst ve Graben oluşumunun etkileri gözükmektedir. Kuzeyden Güneye doğru bir dağ (horst) ve bir akarsu (graben) sırasını takip etmektedir.

    Kazdağı- Edremit , Madra Dağı-Bakırçay, Yuntdağı-Gediz, Bozdağlar- Küçük Menderes, Aydın Dağları-Büyük Menderes, Menteşe Dağları



    Ege Bölgesi’nde yukarıdaki gibi bir dağ (horst) ve bir akarsu (graben) kuzeyden güneye doğru sıra izlemektedir.

    Akdeniz bölgesindeki Nur (Amanos) Dağları da kırık dağlara örnektir.

    3) Volkanik Dağlar: Bir diğer önemli dağ türü de volkanik dağlardır. Volkanik dağlar, yerin içindeki kızgın ve akışkan magma tabakasının dirençsiz zayıf bölümlerden yüzeye çıkması ve katılaşması sonucu oluşmaktadır.

    Genelde fay hatları üzerinde bulunan volkanik dağların diğer dağlardan bir farkı da arazide tek olarak bulunmalarıdır.

    Türkiye’nin Dağları içinde yer volkanik dağlar:

    Doğu Anadolu Bölgesi: Ağrı, Tendürek, Süphan ve Nemrut Dağları.

    Türkiye’nin dağları içinde volkanik arazinin en geniş yer kapladığı bölge Doğu Anadolu Bölgesi’dir.

    İç Anadolu Bölgesi: Erciyes, Melendiz, Hasandağ, Karacadağ ve Karadağ İç Anadolu Bölgesi’ndeki volkanik dağlardır.

    Ege Bölgesi: Manisa – Kula konileri.

    Marmara Bölgesi: Uludağ.

    Akdeniz Bölgesi: Hatay – Hassa.

    Güney Doğu Anadolu: Karacadağ.

    Güney Doğu Anadolu bölgesindeki Karacadağ, lav tabakasının aşırı akışkanlığından dolayı Türkiye’nin en geniş konili volkan dağı olma özelliğini taşımaktadır. Türkiye’nin dağları içinde şu anda aktif bir volkanik dağ yoktur.

    Türkiyenin Dağlar Haritası
    Türkiyenin Dağlar Haritası.

    Türkiyenin Dağlar Haritası-2.