Türeyiş destanı nedir, Türeyiş destanı hakkında bilgi

'Sözel Dersler' forumunda HazaN tarafından 1 Mart 2011 tarihinde açılan konu


  1. türeyiş destanının konusu,
    türeyiş destanı önemi

    Asya Büyük Hun Devleti ile Kök Türk Devleti arasındaki dönemde Orta Asya'da yaşayan Türkler'e Çinliler, Kao-çı derlerdi "Kao-çı" sözü Çince'de "yüksek tekerlekli arabası olan" demektir Kao-çı'lara Çinliler, T'ieh-le adını da verirlerdi T'ieh-le kelimesi, Türkçe Töles sözünün Çin ağzına uydurulmuş biçimidir Töles Türkleri, Kök Türk Devleti'nin çekirdeğini oluşturan Türk boyudur Çin kaynaklarına göre, Tölesler'in (ve öteki Türkler'in) türküleri kurt ulumasını andırırdı; çünkü yine aynı kaynaklara göre onların ataları kurt idi Çinlilerin sözünü ettikleri kurt ulumasına benzeyen türküler, Türkler'in zamanımızda da söylemekte olduğu "uzun hava, bozlak, maya" türündeki halk ezgileri olsa gerektir

    Kimi kaynaklar Töles ve Kao-çı kelimelerini yalnızca Uygur Türkleri ile özdeşleştirirler Ama yukarıda da belirtildiği gibi Töles adı, Büyük Hun Devleti ile Kök Türk Devleti arasındaki dönemde Türkler'e verilmiş ortak bir addır Dolayısıyla Tölesler, Uygur Türkleri'nin ataları olduğu gibi Oguz, Karluk, Kıpçak vs bütün Türk boylarının da atalarıdır Ayrıca, tarihi araştırmalara göre, Uygurlar ile Oguzlar aynı boy kökeninden gelirler İleriki dönemlerde Uygur ve Oguz diye ikiye ayrılmışlardır Zaten, Türk topluluklarına bir bakıldığında tip bakımından Oguzlar (bugünkü Türkmenler, dolayısıyla Azeriler, Anadolu Türkleri ve öteki Ön Asya Türkleri) ile Uygurlar'ın birbirlerine çok yakın oldukları görülür Ayrıca eski tarihi kayıtlarda Oguz ve Uygur adlarının hep birlikte yer aldığı görülür (Tokuz Oguz-On Uygur)

    Bunun yanında, Eski Türkler'in boy adları sistemi ile bizim zihnimizdeki ad kavramını birbirine karıştırmamak gerekir Eski Türkler'de boy adları geleneksel ve kalıcı değildi; izafi bir nitelik taşırdı Türk boyları tek bir boy çatısı altında bir bodun olarak birleşirler ve yeni bir adla ortaya çıkarak bir devlet ya da siyasi bir oluşum kurarlardı Zamanla bu siyasi oluşum dağılır ve oluşumu oluşturan boylar yeni bir adla ortaya çıkarak, bir başka siyasi oluşum kurarlardı Bu hal, böylece devam ederdi Yani boy adları geçici ve izafi idi Zaten, bunun aksi iddia edilecek olursa her Türk devletinin yıkılışında ve her boy oluşumunun dağılışında, bu halkların ortadan yok olduklarını kabul etmek gerekir E bu adamları uzaylılar da kaçırmadığına göre, tarihte rastlanan Ting-Ling, Töles, Türgiş, Usun, Hun, Abar, Sabarvs gibi Türk boyları nereye gittiler Yanıtı çok basit; uğradıkları bir yıkım (savaş, baskın, kıyım, göç vb) ya da siyasi dağılmadan sonra yeni bir ad ve yeni bir oluşumla yeniden tarih sahnesine çıktılar

    Sonradan Kök Türk ve Uygur devletlerini kuracak olan Töles adındaki bu Türk topluluklarının en yakın komşuları olan Çinlilerin kaynakları, onların kökenlerini kurda bağlayan bir efsane Saptamış ve tarih kayıtlarına geçirmişlerdir Şimdi bu efsaneyi, yukarıdaki bilgilerin ışığında gözden geçirelim:

    Hun kaganlarından birinin çok akıllı iki kızı vardı Bu kızlar çok akılı ve çok güzel idiler Kızlar o denli akıllı, o denli iyilerdi ki, babaları şöyle bir karara vardı:

    "Ben bu kızları kendim evlendiremem Bunlar o denli iyiler ki, o denli akıllılar ki, bu kızları ancak Tanrı evlendirir"

    Kagan, kızlarını ülkesinin en kuzey ucunda, kişi ayağı değmeyen bir yere götürüp yüksek bir dağın başına koydu Kızlar bu tepede bekleye durdular Aradan epey zaman geçti Bir zaman sonra, tepenin çevresinde yaşlı ve erkek bir Bozkurt göründü Kurt, tepenin çevresinde dolaşmağa başladı ama kızların yanına gitmedi Kızlardan küçük olanı bu durumu görünce kardeşine:

    "İşte bu kurdu, ikimizden birinin evlenmesi için Tanrı gönderdi" dedi ve kurdun yanına doğru gitti Kardeşi gitme dedi ise de onu dinlemedi Tepeden inerek kurtla evlendi Bu evlenmeden birçok çocuk doğdu Bunlara Tokuz Oguz-On Uygur (Dokuz Oğuz-On Uygur) denildi Bu çocukların sesi, Bozkurt sesine benzerdi Çocuklar, birer Bozkurt ruhu taşıyarak çoğaldılar Ve Tölesler, bu kız ile kurdun soyundan türediler

    Dikkat edilirse buradaki kurt, erkektir Öteki Kök Türk efsanelerinde ise kurt, dişidir Bununla birlikte, Oguz Kagan Destanı'ndaki kurt da erkektir Çin kaynakları, hükümdarın kızlarını bıraktığı yerden "tepe" diye bahsetmektedir Eski Türkler'de "Kutsal Dağ" ve "Gök Dağı" inancı büyük bir yer tutardı Ergenekon da böyle kutsal bir dağın ardındaki yurdun adıdır