Tariz Sanatı nedir - Tariz Sanatı Örnekleri

'Ders notları' forumunda Violet tarafından 20 Şubat 2011 tarihinde açılan konu


  1. Tariz Sanatı nedir - Tariz Sanatı Örnekleri

    Bir insanı iğnelemek maksadıyla, bir sözü karşıt anlamını düşündürecek biçimde kullanmaya tariz diğer adıyla iğneleme sanatı denir

    Araba o kadar hızlıydı ki, yürüyerek geçebilir
    Bu yürekli insan, tavşandan çok korkar

    Bu örneklerde “hızlı” sözüyle vurgulamak istenen “yavaş”, “yürekli” sözüyle de vurgulamak istenen korkaktır

    Bu büyük romancımızın hemen her yapıtında tarihsel gerçeklere aykırı birçok şey bulabilirsiniz,

    Cümlede “büyük” sözcüğü karşıt anlamını düşündürecek şekilde kullanılıyor ve romancı eleştiriliyor

    * Aferin oğlum Ahmet, Bu yolda devam eti
    Herifçoğlu Sen Misel’de koyuvermiş sakalı Neylesin bizim köyü, Nitsin Mahmut Makal’ı
    (B Rahmi Eyüboğlu)

    Şiirde “Bu yolda devam et” sözü tarizli kullanılıyor Ahmet, Fransa’ya gidince köyünü, ülkesini unutmuş; gününü gün etmeye başlamıştır Şair, oğlunun bu tutumunu eleştiriyor

    Osmanlı’nın son dönem sadrazamlarından Âli Paşa, Girit seferinde başarı gösteremeden döner Ali Paşa’yla arası hiç iyi olmayan Ziya Paşa bu olay üzerine şu dizeleri yazar:

    “Vermedi ablukada şan-ı donanmaya halel İngiliz devletine olsa sezadır amiral”

    İlk dizede şair “Donanmanın şanına leke kondurmadı” demek suretiyle Âli Paşa’nın, Türk donanmasının şerefini hiçe indirdiğini anlatıyor

    İkinci dizede de “İngiliz donanmasına amiral olsa yakışır” diyerek, Âli Paşa’nın bir donanmayı idare edecek kapasitesi olmadığını vurguluyor

    Mehmet Akif Mısır’da iken, yakın dostu Ferit Bey’ den hiç mektup alamaz Ancak Akif’in annesi İstanbul’da vefat edince Ferit Bey’den bir tiziyet mektubu alır
    Mektuba cevap yazan Akif şöyle der:
    “Yahu senden ses seda çıkması için bizim evden
    cenaze çıkması mı lâzım?”


    --------------------