Sıcaktan zorlanan işçiler orucunu bozabilir mi?

'Ramazan ve Oruç' forumunda EyLüL tarafından 19 Temmuz 2011 tarihinde açılan konu


  1. Sıcaktan zorlanan işçiler orucunu bozabilir mi?
    Sıcaktan zorlanan işçiler ve Oruç
    Sıcak Ve Oruç Tutmak


    Sıcaklar ve oruç yüzünden eğer işçiler çalışamayacak kadar zorlanırsa, oruçlarını bozmalarında sakınca bulunmadığına dikkat çekilen fetvada, “İşçiler iş saatine oruçlu bir şekilde başlamalı. Ancak gerçekten çok zorlanıp çalışamayacak hale gelirlerse oruçlarını bozmalarında sakınca bulunmamaktadır” denildi. Ülkemizde ise Sağlık Bakanlığı, “Sıcakların etkisiyle oruç tutanlar sağlık problemi yaşayabilir. Zorunlu olmadıkça saat 11.00-15.00 arası dışarıya çıkılmamalı” uyarısı yaptı. Son haftalarda mevsim normallerinde seyreden sıcaklık seviyesi, ramazanın gelişiyle birleşince aynı soruyu ilahiyatçılara sorduk: Aşırı sıcaklar yüzünden oruç bozulabilir mi? İşte farklı görüşler...

    Sıcakta oruç bozmak günah değildir ama sonra kaza orucu tutulabilir’

    İlahiyatçı Yazar İHSAN ELİAÇIK:
    ‘Hasta olana, yolcu olana, aşırı sıcaklarda çalışana, dermanı kalmayana Kuran-ı Kerim’in Bakara Suresi ‘Oruç tutmayabilir’ diyor. O günlerin kazası sonra tutulabilir’
    AŞIRI sıcaklarda oruç bozmak günah olmaz. Onun yerine ramazandan sonra uygun bir günde tutarlar. Kuran-ı Kerim’de zaten bununla ilgili bir ayet de var. Bakara Suresi’nin 184. ayetinde bu konuya açıklık getiriliyor. Deniyor ki ‘Orucu sayılı günlerde tutacaksınız, her kimhasta veya yolcu ise diğer günlerde orucunu tutsun. Takati olmayanlar bir yoksul doyuracak kadar fidye versin. Kimgönüllü olarak hayır yaparsa, bu kendisi için daha iyidir. Eğer bilirseniz (güçlüğüne rağmen) oruç tutmanız sizin için daha hayırlıdır’. Yani burada hasta olana, yolcu olana bir de aşırı sıcaklarda çalışma sebebiyle oruç tutmaya takat getiremeyen sağlık sorunu olan, ayrıca hasta değil yolcu da değil ama bu sıcaklarda çalışırken aç kalırsa tıbben belli ki bu adamsağlık sorunu yaşayacak, oruç tutmamalıdır.
    Sıcaklarda çalışmaktan ve açlıktan ortaya çıkacak bir durumda ise bayılma olur, dermanı kesilir dayanamayacak gibi olur, bırakır. Bunda bir sakınca yok. O günün ramazandan sonra başka bir gün kazasını tutar.

    İlahiyatçı Prof. Dr. BEYZA BİLGİN:
    ‘Sıcak havaya dayanamayan orucunu bozabilir, kaza orucu da gerektirmez’
    SICAKLIK sebebiyle dayanamayarak orucunu bozan kimseye ceza gerekmez. Yerine altmış gün oruç tutmak gibi bir ceza gerekmiyor. Çünkü kişi sağlık sebebiyle orucunu bozdu gibi bir muamele görüyor. En iyisi bir hekimle görüşüp kontrol olup veya tansiyonu şekeri varsa hiç başlamamak. Kişi belki tutabilirim diye kendini denemek isteyebilir, doktoru da izin veriyorsa, güneşe çıkmadan serin yerdeyse denemeler yapabilirler. Olmuyorsa bırakırlar, oluyorsa devam ederler ya da olduğu kadar devam ederler. Olmadığı anda bırakabilirler bunda bir ceza gerekmez. Ceza şımarıklıkla bozan içindir. Ehemmiyet vermeyerek ‘Ne olacakmış şu dondurmayı da canım çok istedi’ şeklinde sebep yokken şımarıkça, saygısızca bozmayadır ceza. Yoksa aşırı sıcakta gerçekten rahatsızlanarak dayanamayacak ya da çok susayarak çalışmaktan düşerek orucu bırakmakta bir sakınca yoktur.

    ‘Herkesin dayanma gücü başkadır ‘Dayanamayan bozsun’ fetvası yanlış’

    İstanbul MüftüsüMUSTAFA ÇAĞRICI:
    ‘Dayanamayan herkes istediği gibi oruç tutmayabilir, orucunu bozabilir şeklinde genel bir fetva vermek doğru değil. Din bireyseldir’
    KURAN’da da bir ayet var bu konu ile ilgili ‘Tutarsanız daha iyidir’ diye geçer. Ama burada tabii bu başka konularda da geçerlidir ama oruç açısından özellikle geçerlidir, her bir bireyin kendi zorluğu kendine özgüdür. Kendi tahammül gücü de kendine özgüdür.

    Bu nedenle burada herkesi kuşatan ve ‘açlığa dayanamayan, susuzluğa dayanamayan, işinin ağırlığına dayanamayan herkes ramazanda istediği gibi oruç tutmayabilir’ diye kategorik olan bu şekilde genel bir fetva vermek doğru değildir.
    Din Allah ile insan arasındadır, bireyseldir. Kendiniz gerçekten bu oruca tahammül edemeyeceğinizin farkındaysanız, ama gönlünüz oruç tutmak istiyorsa, fakat şartlarınız o kadar ağır ki o artık ibadet olmaktan çıkıp azap haline dönüşüyorsa, işinizin koşulları öyle ise o zaman oruç tutmayabilirsiniz.
    Çünkü Kuran-ı Kerim’de ayetin arkasında şu şu şartlarda oruç tutmayabilirsiniz gibi bir açıklama yok fakat hepimize ışık tutan bir kural söylüyor ‘Allah sizin için kolaylık murat eder, güçlük istemez’.

    İslami Yazar İSMAİL NACAR:
    ‘Vaatte bulunmak doğru değil, kişi ile Allah arasında’
    BÖYLE bir prensip vaat etmek doğru olmaz. İslamiyet’te oruç bozmanın şartları var. Sıcaklarda oruç tutulmaz diye bir kural icat etmek doğru olmaz.
    Dayanamayıp bozmak da kişiden kişiye değişir. Bunun sınırı nedir? Hasta oruç tutuyorsa belli ki Müslüman bir insandır ve eğer tutamayacağı kanaatindeyse, sağlık bakımından büyük bir sıkıntı çekiyorsa onun kararını kendisi verir. Bunun sınırını herhangi bir ilim adamı, din görevlisi koyamaz. Onun takdiri o insana aittir. Kişi tahammül sınırının ne olduğunu kendisi tayin eder, sağlığı yerindeyse, bir şeyi yoksa orucunu tutar ve de bozmaz.
    Bir Müslüman sağlık bakımından çok perişan bir duruma düşmüşse bunun kararını kendisi vermelidir onun takdiri de Allah ile kendisi arasındadır, dışarıdan bir fetvaya gerek yok.