Ramazan Geleneği- Diş Kirası

'Ramazan ve Oruç' forumunda Wish tarafından 18 Ağustos 2009 tarihinde açılan konu


  1. Günümüzde unutulan geleneklerden biri de diş kirası...

    Osmanlı döneminde zengin köşk veya konaklarda iftara davet edilen misafirlerin yanında fakir halk içinde sofralar hazırlanır çat kapı gelen Allah misafiri geri çevrilmez içeriye alınırdı. İftarın verildiği köşk veya konak ziyafet evi halini alırdı iftar sofralarda tabiri yerindeyse kuş sütü hariç her şey bulunurdu. Misafirler iftarını yapıp teraviye gitmek üzereyken hane sahibi tarafından kadife keseler içerisinde gümüş tabaklar kehribar tesbihler oltu taşlı ağızlıklar gümüş yüzükler.. diş kirası olarak hediye edilirdi. Fakir fukaraya ise hane sahibinin zenginliği ve cömertliğine bağlı olarak içinde gümüş akçe veya altın paralar bir kadife kese içerisinde diş kirası olarak verilirdi. Yemeğini bitirenler diş kiralarını aldıktan sonra "Kesenize bereket" "Allah daha çok versin" "Ziyade olsun" gibi dualarla konaktan ayrılırlardı.
    “Diş kirası” denilen bu hediyenin zarif gerekçesi davetlilerin o gece zahmet edip gelerek hane sahibinin sevap kazanmasına vesile olmasıdır.
    Tabii işin aslı bu vesile ile muhtaçlara yardımda bulunmak onları sevindirmektir.
    Fatih dönemi sadrazamlarından Mahmut Paşa bu konuda çok güzel örnek olmuştur. Mahmut Paşa Ramazan ayı geldiğinde kesenin ağzını açar konağında verdiği iftar ziyafetleri dillere destandır. Paşanın sofrasında oruç açanlar “diş kirasına” ilaveten her akşam mutlaka ikram edilen nohutlu pilavın gelmesini dört gözle beklerdi. Dişlerine takılma ihtimali olan sert bir sahte nohut yakalama ümidiyle...
    Bu sahte nohut konusu da çok enteresandır. Çünkü Paşa kazanlarda pilav pişirilirken pilavın içine nohut biçimi verilmiş altınlar atardı.