Osmanlı Devleti'nin Kısa Sürede Gelişimini Etkileyen Faktörler

'Osmanlı Tarihi' forumunda EyLüL tarafından 9 Aralık 2011 tarihinde açılan konu


  1. Osmanlı Beyliği'nin Kısa Sürede Büyüme Nedenleri
    Osmanlı Devleti'nin Kısa Sürede Gelişimini Etkileyen Faktörler
    Osmanlı Devletinin Kısa Sürede Güçlü Bir Devlet Haline Gelmesini Kolaylaştıran Faktörler

    Osmanlı Devleti'nin Kısa Sürede Gelişimini Etkileyen Faktörler

    Osmanlılar, öncelikle bir beylik halinde ortaya çıktılar. Ertuğrul Gazi başkanlığında Söğüt ve Domaniç çevresine gelen Türkmen topluluğu, Alaaddin Keykubat zamanında .Ankara’nın batısındaki Karacadağ çevresine yerleştiler. Oğuzların Bozok kolunun Gün Han’a bağlı Kayı boyundan olan bu Türkmenler sonraları batıya doğru ilerleyerek Osmanlı Beyliği’ni kurdular.
    Yüzyıl sonlarında Anadolu ve Balkanlar’ın durumu ve Osmanlıların bazı özellikleri, bu beyliğin kısa zamanda büyümesini sağladı. Bu nedenleri kısaca şöyle sıralayabiliriz:

    1- Anadolu’nun Durumu

    1243’teki Kösedağ Savaşı’ndan sonra Anadolu’nun çeşitli yerlerinde beylikler ortaya çıktı. Anadolu Selçuklu Devleti’nin etkisi giderek azalırken, İlhanlılar Anadolu’yu denetimleri altına almaya başladılar.
    2- Bizans’ın Durumu:
    Bizans, tam bir entrika merkezi durumundaydı. Gerek Anadolu, gerekse Balkanlardaki vali ve komutanlar merkezi dinlemiyorlardı. “Tekfur” denilen beyler serbest bir şekilde hareket ediyorlardı. Bu durum Osmanlıların yayılmasında kolaylık sağladı.

    3- Coğrafi Durum

    Osmanlı Beyliği, coğrafi konum itibariyle Bizans’a komşu bir durumdaydı. Böylece “gaza” yapabileceği topraklarla karşı karşıyaydı. Batıya doğru ilerlediğinde ise ekonomik merkezler olan İznik, İzmit, ve Bursa’yı elde edebilecek durumdaydı.

    4- Diğer Beylikler Tarafından Rahatsız Edilmemeleri

    Osmanlı ilk dönemlerde, Bizans ile mücadeleye giriştiler. Anadolu Beylikleri arasındaki çekişmelere müdahale etmediler. Bu durumda beylikler Osmanlı Beyliğine karşı cephe almadılar. Böylece Osmanlı Beyliği sınırlarda daha rahat bir şekilde hareket etti.

    5- Balkanlarda Birliğin Bozuk Olması
    Bu dönemde Balkanlı milletler arasında mücadeleler vardı. Güçlü temellere sahip merkezi devletler yoktu. Bu durum; Osmanlıların Balkanlarda da kolayca yayılmalarını sağladı. Balkanlarda iki önemli güç vardı. Bunlar Bulgar ve Sırp Krallıklarıdır. Gerek Sırplar gerekse Bulgarlar Bizans sınırlarına devamlı saldırılar düzenleyerek Bizans aleyhine gelişiyorlardı.

    6- Doğudan Gelen Yoğun Türkmen Göçleri

    Fethedilen yerlerin elde tutulması için nüfus üstünlüğüne ihtiyaç vardır. Osmanlılar da fethettikleri yerlere hemen doğudan gelen Türkmenleri yerleştirmişlerdir. Bu durum alınan bölgenin kısa zamanda Türkleşmesini sağlamıştır.
    7- Merkezi Yönetimin Güçlü Olması:
    Osmanlılar, daha önceki Türk Devletlerin tersine, güçlü bir merkez yönetimi oluşturmuşlardır. Önceki Türk Devletlerinde görülen memleket “hanedan üyelerinin ortak malıdır” anlayışından kaynaklanan ülkenin paylaşılması yöntemi uygulanmamıştır. Bu durum da devletin parçalanmamasını, uzun süre yaşamasını sağlamıştır. Fatih zamanında ise Osmanlı Devleti, merkeziyetçi mutlak imparatorluk haline gelmiştir.

    8- Takip Edilen Mükemmel Politika

    Osmanlı Fetihleri hiçbir zaman işgal ve istila amacı taşımamıştır. Fethedilen yerler, yerleşim yeri olarak görülmüş, yeni bir yurt olarak değerlendirilmiştir. Bu durum fetihlerin kalıcı olmasını sağlamıştır. Fethedilen yerlerde uygulanan tımar sistemi, nüfus iskan ve kültür politikası sayesinde devlet otoritesi bu bölgelere götürülmüştür. Hakimiyet altına alınan toplumlara vicdan hürriyeti tanınmış, hayat tarzlarına müdahale edilmemiştir.

    9- Yüzyıl Savaşları’nın Etkisi


    Avrupa’da 1337-1431 yılları arasında Yüzyıl Savaşları yapıldı. İngiltere ile Fransa arasındaki bu savaşlar,Osmanlı Devleti’nin Avrupa’da ilerlemesini kolaylaştıran bir faktör oldu.


    Osmanlı Devletinin Gelişmesini Sağlayan Etkenler

    • Osmanlı Devleti'nin Kuruluşu
    • İlhanlıların zayıflamasından faydalanan Osman Bey, bağımsız hareket ederek Osmanlı Devleti'ni kurmuştur (1299).
    • Osman Gazi'nin, Ahi şeyhlerinden Edebali'nin kızıyla evlenmesi Anadolu halkı tarafından kabullenilmesini ve desteklenmesini sağlamıştır.
    • Osmanlı Devleti'nin Kısa Sürede Gelişmesini Sağlayan Etkenler
    • Osmanlı Devleti'nin kısa sürede gelişmesinde;
    • Anadolu'da ve Balkanlarda siyasal birliğin bulunmaması
    • Merkeziyetçi bir devlet anlayışı benimsenerek hakimiyetin tek elde toplanması
    • Devletin Bizans sınırında kurulması, ticaret ve göç yolları üzerinde bulunması
    • Doğudan gelen yoğun Türkmen göçleriyle nüfus üstünlüğünün sağlanması ve asker ihtiyacının karşılanması
    • Düzenli ve güçlü orduların kurulması gibi faktörler etkili olmuştur.