Müziğin Hastalıkları İyileştirmedeki Rolü

'Sağlık bilgisi' forumunda ZORBEY tarafından 1 Haziran 2011 tarihinde açılan konu


  1. Müzikle terapi
    müziğin hastalıkların tedavisinde kullanımı
    müziğin hastalıklar üzerindeki etkisi


    Yüzyıllar boyu insanlar hastalıkların iyileştirilmesinde çeşitli tedavi yöntemleri kullanmışlar ve çare aramışlardır. Müzik-terapi de en eski tedavi yöntemlerinden biri olup pek çok eski çağ medeniyetlerinde kullanılmıştır.İlkel kabilelerin yaşayışlarında ruhi varlıklar önemli rol oynamış hekimler çeşitli bitki ilaç müzik ve dansı kullanarak hastalarını iyileştirmeye çalışmışlardır.Birçok toplumda hasta insan sağlığına kavuşmak için kendisini bazı güçlere sahip olduğu düşünülen sihirbaza rahibe teslim etmiştir.Hastalıkların kötü ruh veya cin adı verilen varlıklar tarafından meydana getirildiğine inanılmıştır.Tedavi törenlerinde müzik dans ritim ve şarkılar başlıca rol oynamış hastanın kötü varlık ve ruhlardan kurtarılması tedavinin temelini teşkil etmiştir. Ses müzik de bu gizli varlıklarla haberleşmek için bir araç olarak görülmüş ilaç su ve otlar ise hastanın vücuduna girmiş olan bu kötü varlıklarla mücadele için kullanılmıştır. Bunların ancak sihirbaz - doktor tarafından danslar şarkılar ve tütsülerle kullanıldığı zaman etkili olabileceğine inanılmıştır.Monoton bir ritm ile birlikte varlığın tepkisine göre hızlı yavaş yumuşak veya sert melodi ikna edici sözlerle övülü şarkı ile müziğe refakat müzikle tedavinin temelini teşkil etmiştir.

    Türk Müziği makamlarının ruha olan etkileri Farabi’ye göre şöyle sınıf-landırılmıştır:

    1. Rast makamı: İnsana sefa(neşe-huzur) verir.
    2. Rehavi makamı: İnsana beka(sonsuzluk fikri) verir.
    3. Kuçek makamı: İnsana hüzün ve elem verir.
    4. Büzürk makamı: İnsana havf(korku) verir.
    5. Isfahan makamı: İnsana hareket kabiliyeti güven hissi verir.
    6. Neva makamı: İnsana lezzet ve ferahlık verir.
    7. Uşşak makamı: İnsana gülme hissi verir.
    8. Zirgüle makamı: İnsana uyku verir.
    9. Saba makamı:İnsana cesaretkuvvet verir.
    10. Buselik makamı: İnsana kuvvet verir.
    11. Hüseyni makamı: İnsana sükunet rahatlık verir.
    12. Hicaz makamı:İnsana tevazu(alçakgönüllülük) verir.

    Farabi Türk müziği makamlarının zamana göre psikolojik etkilerini de şu şekilde göstermiştir:

    1. Rehavi makamı: yalancı sabah vaktinde etkili
    2. Hüseyni makamı: sabahleyin etkili
    3. Rast makamı: güneş iki mızrak boyu etkili
    4. Buselik makamı: kuşluk vaktinde etkili
    5. Zirgüle makamı: öğleye doğru etkili
    6. Uşşak makamı: öğle vakti etkili
    7. Hicaz makamı: ikindi vakti etkili
    8. Irak makamı: akşam üstü etkili
    9. Isfahan makamı: gün batarken etkili
    10. Neva makamı: akşam vakti etkili
    11. Büzürk makamı: yatsıdan sonra etkili
    12. Zirefkend makamı: uyku zamanı etkilidir.

    Günümüz:
    1977'de Amerika müzikle tedaviyi bir bilim dalı olarak kabul etmiştir. Müzik terapisi psikiyatri temelli hastalıklarda 1950’lerden bu yana etkin olarak kullanılmaktadır.Türkiye müzikle tedavinin öneminin henüz farkında değildir. Oysa Farabi Razi İbn-i Sina ve Gevrekzade Hasan Efendi gibi Türk alimleri bu alanda çok önemli çalışmalara imza atmışlardı. Batı dünyası da 20. yüzyılın ortalarında keşfettiği müzikle tedavi ya da terapiyi alternatif tedavi yöntemi değil geleneksel tıbba uygun ve kuralları kendine has bilimsel bir tedavi yöntemi olarak kabul etmiştir. İkinci Dünya Savaşı’nda yaralanan askerlerin terapisinde müzikten yararlanılır ilk olarak. Ardından 1947’de ABD’nin Michigan Devlet Hastanesi’nde müzik tedavi programına alınır. Böylece bu konuda araştırmalar hızlanır. Depresyon şizofreni zeka geriliği alkol ve madde bağımlığı ile mücadelede müzik tedavi yöntemine başvurulur. Yeni teknik ve pratik uygulama biçimleri geliştirilir. Amerikan Müzikterapi Birliği 1997’de bir tanımlama yaparak son noktayı koyar: “Müzikterapi bazı bireylerin fiziksel psikolojik sosyal ve zihinsel ihtiyaçlarını karşılamada müziği ve müzik aktivitelerini kullanan uzmanlık dalıdır.”
    Bugün Batı’da hastane klinik gündüz bakımevi okul madde bağımlılığı merkezi gibi yerlerde 5 binden fazla uzman müzik terapisi uygulamaktadır. Şüphesiz bunda etkili olan temel faktör son yıllarda müzik ve beyin araştırmalarında elde edilen verilerdir. Müziğin özellikle serotonin norepinefrin dopamin melatonin kortizol adrenalin testosteron gibi psikiyatrik hastalıkların oluşumunda etkili hormonlara; kan basıncı solunum ritmi solunum kalitesi nabız sayısı gibi fizyolojik olaylara olumlu etki yaptığı artık bilinmektedir.