Münakaşa etmek dostluğu giderir

'Sorularla İslamiyet' forumunda HazaN tarafından 24 Şubat 2011 tarihinde açılan konu


  1. Münakaşa etmek dostluğu giderir
    Münakaşa etmek dostluğu giderirSual: Bazı kimseleri dini konuda ikna edemiyorum Ne yapayım?
    CEVAP
    Ehli olmayan kimselerle, dini sohbet yapmamalı, uygun olanlara kitaptan okumalı, hiç kimseye din üzerinde, kendi görüşünü söylememeli, münakaşadan da uzak durmalıdır!

    İyi müslüman, her işinde Allah’tan korkar, titrer Allahü teâlânın sevgisine kavuşturacak işleri yapmak için çırpınır Sabreder, affeder Her geçimsizlikte, her sıkıntıda, kusuru kendisinde görür Her nefeste Rabbini düşünür Gaflet ile yaşamaz Kimseyle münakaşa etmez Bir kalbi incitmekten korkar Kalbleri Allahü teâlânın evi bilir Hiç kimseye sert davranmaz Fitne çıkmasına sebep olmaz Dinlerine ve dünyalarına zarar gelecek şeylerden sakınır Herkese karşı, güler yüzlü, tatlı dilli olur Bilir ki, münakaşa etmek, dostluğu giderir Düşmanların çoğalmasına sebep olur Fitne çıkarmaz, dost ile de, düşman ile de tatlı konuşur, herkesle iyi geçinir Hafız-ı Şirazinin, dostlara doğru söylemeli, düşmanları güler yüzle ve tatlı dil ile idare etmelidir sözüne uyar Af dileyeni affeder Kimsenin sözüne karşı gelmez Herkese yumuşak söyler, sert konuşmaz Münakaşa edenlerin yanında oturmaz!

    Hatasını kabul etmek fazilettir
    Sual: İnsan hatalı da olsa hatasını kabul etmiyor Hatamı kabul edebilmem için ne yapmam gerekir?
    CEVAP
    İnsanın nefsi, daima kendini haklı çıkarmaya çalışır Bir işte, hatalı olup olmadığımızı anlamamız belki biraz zordur Hadis-i şerifte, kendimize yapılmasını uygun bulmadığımız bir şeyi, başkasına da yapmamamız, kendimize uygun gördüğümüz şeyi, mümin kardeşimize de uygun görmemiz emredilmektedir Bir hadisede hemen kendimizi, karşımızdaki şahsın yerine koymalıyız (Onun yerine ben olsaydım, ne yapardım?) diye düşünmeliyiz Böyle düşünmek, hadisenin üzücü neticelenmesine mani olur

    Bir genç anlattı:
    "Benden yaşlı biri, bir hadiseden dolayı, beni nerede yakalasa dövecekti Öyle bir köşeye sıkışmıştım ki, nereye kaçsam yakalayabilirdi Doğru yanına gittim, özür dileyecektim Daha yanına varır varmaz (Kollarımı kırdın Aman diyene kılıç çekilmez) dedi Hatamı kabul ederek yanına gittiğim için bu ağabey, hatamı affederek büyüklük göstermekten başka çaresi kalmadı Ben de dayaktan kurtulmuş oldum"

    Özür dileten söz
    Bir tanıdık da şunu anlattı:
    "Çocuklarım çok yaramaz oldukları için komşuları çok rahatsız ediyorlardı Bir gün çocukların gürültüsü komşumun artık boğazına kadar gelmiş, mahkemeye verip bizi evden çıkarmaya karar vermiş İşten dönünce hadiseyi öğrenip evine gittim Komşu, hâlâ teskin olmamış yüzü asık duruyordu (Kırdığınız yumurta kırkı geçti) diyerek bağırmaya çalıştı Yavaş sesle (Bir dakika komşu) diyerek teskine çalıştım Dedim ki:
    - Kiralık bir ev buldum Hemen çıkıyoruz O kadar suçluyuz ki, özür dilemeye bile utanıyoruz Çocuklara bağırmışsınız Sizin yerinizde ben olsaydım, daha kötüsünü yapardım Dillerini koparır, gırtlaklarını sıkardım, durmadan tepiniyorlar Sizin yerinizde ben olsaydım bugüne kadar asla sabredemezdim Evdeki eşyaları sokağa atardım Siz yine çok iyi bir kimseymişsiniz ki efendiliğinizi bozmadınız

    Komşunun sakin sakin dinlediğini görünce devam ettim:
    - Sizdeki komşuluk anlayışı, tam İslam ahlakına uygundur
    Malik bin Dinar hazretlerinin Yahudi komşusunun evine sızan lağım kokusuna nasıl sabrettiğini anlattıktan sonra dedim ki:
    - Gerçekten siz evliya gibi adamsınız Bugüne kadar sabretmeniz, sizin büyüklüğünüzden, iyiliğinizden, müslümanlığınızdan geliyor

    Bunları anlattıktan sonra komşu, adeta kendini suçlu hissetmeye başladı (Sinirliydim Çocuklara bağırdım Özür dilerim) dedi Çocukların daha küçük olduğunu, bu kadar gürültülerine katlanmak gerektiğini bildirdikten sonra (Beterin beteri vardır Siz gidince iyisi mi gelecek? Sizin gitmenize razı değiliz Buradan taşınmayın!) dedi"

    Arkadaşın hatasını kabul etmesi ve bunu güzellikle anlatması kötülükle neticelenecek bir hadiseyi önlemiş oldu Eğer arkadaş, çocukların kusurunu söylemeseydi Komşusu söyleyecekti Komşusu söylemeden arkadaşın söylemesi vaziyeti değiştirmiştir

    O halde başkasının bizim için yapacağı suçlamaları, ona fırsat vermeden kendimiz söylemeliyiz Hatamızı kabul etmek, karşımızdakine saygı duymak bir şey kaybettirmez Aksine çok şey kazandırır Atalarımız (El öpmekle dudak aşınmaz) buyurmuşlardır Hatada ısrar etmemek büyük fazilettir Peygamber efendimiz aleyhisselam haklı olduğu halde, ev içindeki ve ev dışındaki eziyetlere katlanmıştır Hanımlarına (Siz haklısınız) diyerek onları üzmemiştir İslam ahlakını örnek alarak hatamızı kabul etmek faziletini göstermeliyiz!

    Faydalı nasihat
    Bir âlimin bildirdiği aşağıdaki nasihate uymaya çalışmalıdır!
    Fırsat ganimettir Ömrü faydasız işlerle geçirmemeli, Hak teâlânın rızasına uygun şeylere sarf etmelidir! Beş vakit namazı, tadil-i erkan ile ve cemaat ile eda etmelidir! Teheccüd namazlarını elden çıkarmamalı, seher vakitlerini istiğfarsız geçirmemeli, gaflet uykusuna dalmamalı, ölümü ve ahireti düşünmeli, haram olan dünya işlerinden yüz çevirip, ahiret işlerine yönelmelidir! Zaruri olan, dünya kazancı ile meşgul olup, diğer vakitleri, ahireti imar etmekle meşgul olmalıdır! Sözün kısası, masiva sevgisinden korunmalı ve dinin emrine uymakla meşgul olmalıdır! İş budur, bundan gayrisi hiçtir

    Hakkı kabul etmekte inat etmemeli
    Sual: Münakaşa ettiğim arkadaşın haklı olduğunu anlıyorum Fakat yenilgiyi kabul etmemek için, hayır öyle değildir diyorum Bunun mahzuru nedir?
    CEVAP
    Doğru olan bir şeyi kabul etmemeye inat denir İnat, karşımızdakini aşağı görmek, ondan nefret etmek, ona düşmanlık beslemek, haset etmek gibi sebeplerden meydana gelir Hakkı, düşmanımız da söylese kabul etmeliyiz Hakkı kabul edememek kibirdendir Kibir ise büyük günahtır Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
    (Allahü teâlânın en sevmediği kimse, hakkı kabul etmekte inat edendir) [Buhari]
    (Hakkı küçük görmek kibirdendir) [İGazali]

    Mümin kibirli olmaz; fakat vakar sahibi olur Vakarlı kimse, dünya işlerinde kolaylık gösterir Din işlerinde sağlam olur Hadis-i şerifte buyuruldu ki:
    (Mümin vakarlı ve yumuşak olur) [Beyheki]

    Hiç kimse ile münakaşa etmemeliyiz!
    (Allahü teâlâ, mücadelede ısrar edeni sevmez) [Buhari]
    (Haklı iken, münakaşayı terk edene, Cennetin ortasında bir köşk verilir) [Taberani]

    (Mücadelede ısrar eden hariç, hiç kimse, hidayete kavuştuktan sonra sapıtmaz) [Beyheki]
    (Haklı da olsa, münakaşayı terk etmeyen, hakiki imana kavuşamaz) [İbni Ebiddünya]

    Münakaşa, dostların azalmasına, hasımların çoğalmasına sebep olur Hasan-ı Basri hazretleri buyurdu ki: (Bin kişinin dostluğuna, bir kişinin düşmanlığını satın alma!)

    Münakaşa, kendisinin akıl, fazilet ve ilimde üstünlüğünü ispata çalışmaktır Bu ise karşıdakini cehalet ve ahmaklıkla itham etmek demektir Bu düpedüz düşmanlıktır Kendini karşısındakinden üstün görmek ise kibirdir Mahzurludur Münakaşa her yönden mahzurludur Münakaşa güzel ahlakın zıddıdır Halbuki müslüman güzel ahlaklı olmalıdır Hadis-i şerifte buyuruldu ki:
    (Mallarınızla herkesi memnun edemezsiniz Güler yüz ve tatlı dil ile, güzel ahlakla memnun etmeye çalışınız!) [Hakim]

    İyi, kötü, herkese, güler yüz göstermeli, fitne çıkarmamalı, düşman kazanmamalıdır! Hafız-ı Şirazinin, (Dostlara doğru söylemeli, düşmanları güler yüzle ve tatlı dil ile idare etmelidir) sözüne uymalıdır Af dileyeni affetmelidir! Herkese karşı iyi huylu olmalıdır! Kimsenin sözüne karşı gelmemelidir! Herkese yumuşak söylemeli, sert söylememelidir!

    Özür beyan etmek üç türlü olur
    Sual: Özür dileyenlerin özürlerine kabul etmek gerekir mi?
    CEVAP
    Yaptığı bir iş için özür dileyip bir daha yapmayacağını söyleyen kimsenin özrünü kabul etmek gerekir Özür beyan etmek üç türlü olur:
    1- Şunun için yaptım demek Mesela Ali bey, arkadaşı Veli beye, (Pazar günü saat onda geleceğine söz vermiştin, fakat niçin gelmedin) diye sorunca, o da, (Hastaydım, gelemedim) gibi bir özür beyan etmek Böyle bir özrü, yalan mı diye düşünmeden, doğru olup olmadığını araştırmadan kabul etmek gerekir Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
    (Müslüman kardeşinin özrünü kabul etmemek günahtır) [Ebu Davud]
    (Din kardeşinin özrünü kabul etmeyen, Kevser havzından içemez) [Hakim]

    (Özrü kabul etmeyen, özür dileyenin günahını yüklenmiş olur) [İbni Mace]
    (Bir kimse Rabbinden özür dilerse, Allahü teâlâ onun özrünü kabul eder) [EYa’la]

    2- Yaptım ama bir daha yapmam, keşke yapmasaydım demek Bu, suçunu kabul edip özür dilemektir Böyle özrü de kabul etmeyen kimseye, Allahü teâlâ azap ve gazap eder (Yaptım ama, bir daha yapmam) demek, özür olur

    3- Yapmadım diyerek inkâr etmek Yalan söylediğini bilerek özrünü kabul etmek, o kimseyi affetmek olur Yalan söyleyerek özür dileyen böyle bir kimseyi affetmek vacip değil, müstehaptır Affetmek çok faziletlidir Hadis-i şeriflerde buyuruldu ki:
    (Allah rızası için affedeni, Allahü teâlâ yükseltir) [Müslim]
    (Affedin ki affedilesiniz!) [İ Ahmed]

    (Kaba davranana nazik olur, zulmedeni affeder, sizi mahrum edene ihsan eder, sizden uzaklaşana yaklaşırsanız yüksek derecelere kavuşursunuz) [Bezzar]