Mezhepler kaça ayrılır

'Sorularla İslamiyet' forumunda Yasemin tarafından 20 Aralık 2013 tarihinde açılan konu


  1. Mezhep Kelime olarak takip edilen yol, görüş, manalara gelmektedir.

    Din açısından ise, müctehid sıfatını kazanmış bir islam aliminin kapalı veya kesin olmayan (zanni) ayet ve hadisleri islamın temel prensiblerine zıt gelmeyecek şekide yorumlayarak çözüm getirmesine denir.

    Mezhebler önce 2'ye ayrılır:
    1 - Fıkhî mezhebler,
    2 - İtikâdî mezhebler...

    Fıkhî Mezhebler Kaça Ayrılır?

    4'e ayrılır:
    1 - Hanefî mezhebi,
    2 - Mâlikî mezhebi,
    3 - Şâfiî mezhebi,
    4 - Hanbelî mezhebi.

    Bu 4 mezhebin, hepsi de haktır, doğrudur. Şimdi bunları sırası ile görelim:
    1.Hanefî Mezhebi:

    Hanefî mezhebinin kurucusu İmam-ı A'zam Hazretleridir.
    İmam-ı A'zam, en büyük imam demektir. Asıl adı Nu'man olan İmam-ı A'zam'ın, künyesi Ebû Hanife'dir. Hicretin 80'inci yılında Kûfe'de doğmuş, Hicrî 150'de Bağdat'ta vefat etmiştir.
    Hanefî mezhebi, önce Irak'ta doğmuş, oradan doğuya ve batıya yayılmıştır. Abbasîler devrinde hâkimlerin çoğu Hanefî idi. Anadolu ve Balkanlardaki Türkler arasında, Hanefî mezhebi yaygındır.

    2.Mâlikî Mezhebi:

    Kurucusu İmam Mâlik bin Enes Hazretleridir. Hicrî 93 tarihinde Medine'de doğmuş, H. 179'da yine Medine'de vefat etmiştir.
    Mâlikî mezhebi, önce Hicaz halkı tarafından benimsenmiş ve hacca gelenler vasıtasıyla Kuzey Afrika'ya ve o zaman Endülüs denen İspanya'ya yayılmıştır.

    3.Şâfiî Mezhebi:

    Kurucusu İmam-ı Şâfiî Hazretleridir. İmam-ı Şâfiî'nin asıl ismi Muhammed'dir. H. 150 tarihinde Gazze'de doğmuş, 204 tarihinde Mısır'da vefat etmiştir. Hâşimoğulları soyundan gelmektedir.
    Şâfiî mezhebi önce Mısır'da yayılmış, sonra kısmen Suriye, Yemen, Irak ve Horasan taraflarına geçmiştir. Bugün Mısır'ın çoğunluğu Şâfiîdir. Anadolu'nun güney taraflarında, Suriye ve Irak'ta da Şâfiî mezhebinde olanlar mevcuttur.

    4.Hanbelî Mezhebi:

    Kurucusu Ahmed bin Hanbel Hazretleridir. H. 164 tarihinde Bağdat'ta doğmuş, 241 tarihinde yine orada vefat etmiştir.Hanbelî mezhebi daha çok Necid taraflarında tutulmuştur. Hâlen Necid'de Hanbelî mezhebi hâkimdir.

    İtikadî Mezhebler Kaça Ayrılır?

    İtikad hususunda başlıca iki mezheb vardır:

    1. Ehl-i Sünnet mezhebi, 2. Ehl-i Bid'a mezhebi. 3. Ehl-i Dalalet mezhebi.

    1.Ehl-i Sünnet Mezhebi:

    Hz. Peygamberin yolundan gidenler, o yoldan hiç sapmayanlar demektir.
    Ehl-i Sünnetin dayanağı Kitab ve Sünnettir. Kitab ve Sünnette ne buyurulmuşsa, Ehl-i Sünnet öyle inanır, öyle hareket ederler.
    Ehl-i Sünnet de, Matüridiyye ve Eş'ariyye olmak üzere ikiye ayrılır.

    Mâtüridiyye Mezhebi:

    Kurucusu Ebu Mansur Muhammed Hazretleri'dir. Semerkand köylerinden Mâtürid'de doğmuştur. H. 333'te vefat etmiştir.
    Genellikle Hanefîler, Mâtüridî mezhebindedirler.

    Eş'ariyye Mezhebi:

    Kurucusu Ebu'l-Hasan Eş'arî Hazretleridir. Asıl adı Ali'dir. H. 200 tarihinde Basra'da doğmuş, 324'de Bağdat'da vefat etmiştir.
    Mâlikîler ve Şâfiîler, itikadda Eş'arî mezhebini benimsemişlerdir. Hanbelîler, fıkıh gibi îtikadda da İmam Ahmed bin Hanbel'e bağlıdırlar. Ayrı bir îtikadî mezhebleri yoktur.
    Eş'arî ile Mâtüridî mezhebleri arasında, bâzı küçük görüş ayrılıkları dışında, büyük bir farklılık yoktur. İkisinin de temel görüşleri aynıdır ve Sünnete uygundur.