Mehter Marşındaki Müzik Aletleri ve Özellikleri

'Medya Bölümü' forumunda HazaN tarafından 16 Mayıs 2011 tarihinde açılan konu


  1. Mehter Marşında kullanılan müzik aletleri
    Mehter Marşındaki müzik aletleri neler

    ZURNA

    Sipsili ağaçtan yapılan Türk borusudur mehterin temel müzik aletidirsesi canlı, heybetli duygulu ve kıvraktır mehterde kaba zurna kullanılır
    Direk üflemeli çalgıların en yaygın ve hemen hemen en sevileni olan zuma ailesi davul ile ayrılmaz bir bütün gibidir
    Eski Türklerin ''zuma'' adlı bir çalgıyı kullandıkları bilinirdi Türkçe'de kelime başlarında (Z) sesinin olmaması zuma kelimesindeki (Z) harfinin bir yansıma olduğunu göstermektedir Rus ve Kafkaslar da bu çalgıyı zuma diye tanımlarlar Çinliler ''SU-NA'' derler
    Dede Korkut hikayelerinde zurnacı ve nakkarecilerden sözedilmektedir XIV yy Umur Beyin askerlerine karşı Ege'de yapılan bir savaşta davul zuma ile karşı tarafın sinirlerinin bozulduğu ve savaşın kazanıldığı tarihi bir vesikadır Halbuki Zuma kelimesi Türkçe olup Farsça (dağan) ile nay (düdük- boru) kelimelerinin birleşmesinden meydana gelmiştir

    BORU :

    Boru, eski okunuşlarıyla borı- borguy- kurrenay ve Arapça'dan alınan nefir hepsi aynı çalgıdır Boru çalanlara borizen veya nefiri denilirdi Boruzen tabirine 1499 yılındaki bir kayıtta rastlanmaktadır
    Boru Türkçe bir kelimedir Boruyu Selçuklu Hükümdarı Alp Arslan'ın icat ettiği rivayet olunmaktadır Türklerin 12 nci yüzyılda kullandıkları boru ya "Nay-ı Turki" deniliyordu Eskiden tunçdan yapılan boruların Osmanlılar devrinde pirinçten yapıldığı anlaşılıyor

    ERRENAY:

    Pirinç ve gümüşten yapılan uzun ve bas sesli bir borudur
    Doğu Türkistanda İran Türklerinde Kazak Türklerinde Kırgız Türklerinde yaygın olarak kullanılmış osmanlı mehterine IV Murat'ın revan seferi sırasında girmiş fakat uzun süre kullanılmamış bir müzik aletidir orta asya Türk devletlerinde halen kullanılan bir müzik aletidir
    Günümüz mehterinde kullanılmamaktadır

    MEHTER DÜDÜĞÜ:

    Şekli yapısı hakkında bir bilgi mevcut değildir
    İlhanlı devleti dönemi mehterine ait müzik aleti olduğu sanılmaktadır

    KLARNET:

    1917 yılında enver paşa'nın kurdurduğu ordu mehter takımlarında kullanılmış fakat sesinin yüksekliğinin az olması sebebi ile mehterdeki ömrü çok kısa olmuştur
    Klarnet zurnanın çağdaşı melodiyi çalma yeteneği üstün bir müzik aletidir


    KÖS:

    Bakır büyük bir kase ile üzerine gerilmiş deriden oluşan iki tahta tokmak ile çalınan müzik aletidir Farklı büyüklüklerde yapılan kösler at kösü deve kösü ve fil kösü olarak adlandırılır
    Savaşların en önemli müzik aletlerindendir Osmanlı ordusunun mohaç ve çaldıran seferlerine 500 kös ile gittiği bilinmektedir


    DAVUL:

    Davulun başka adları; köbürge küvrüğ tuğ tavul tabll(tabl) dır Davul çalanlara davulcu tablızen tabbal gibi adlar verilir Davul Türklerin kullandığı en eski müzik çalgısıdır 8 nci yüzyılda köbürge daha sonraları tuğ ve 11 nci yüzyıl'da küvrüğ adınıtaşıyordu
    Davul silindir biçiminde olup tahta veya madeni kasnağıı;ı iki yanına gerilmiş derilerin bağlanmasından meydana gelir Omuza asılacak kaytanı ile vurulmasında kullanılan tokmak ve incedeğnekten ibarettir (Şekil 3-3) Mehterde ve halk arasında çalınan davullar o bu şekilde tokmak ve değnekle çalınır Hando ve boru-trampet takımlarında kullanılan davullar ise qeğneksiz olarak yalnız ör:ı tarafına tokmakla vurularak çalınır Davul çok uzaklardan duyulabilecek bir ses gücüne sahiptir Uzaktan çalarak gelen bir takımın yaklaştıkça ilk duyulan çalgısı davulduro Davul mehterhanelerde usulleri en iyi vurabilen bir çalgıdır Ses kudretini iyi belirtmesinden dolayı insanın taşıdığı en güçlü çalgılardan biridir

    NAKKARE:

    Üzerine deri gerilmiş iki bakır kaseden oluşur Önceleri yerde bağdaç kurularak çalınan nakkare y ürüyüş halinde bele bağlanarak çalınırdı
    Günümüzde ise göğüse dayalı olarak çalınmaktadırAna usulün usül aralarını doldurur Ezgiye canlılık katarMehterde atların nal seslerini ifade ederZahme adı verilen iki küçük bagetle çalınır

    TABILBAZ:

    Büyükçe bir nakkareden ibarettir Atın eğerine bağlanarak tura ( tokmak ) vurmak sureti ile çalınır Günümüz mehterinde kullanılmamaktadır
    En yaygın olarak kullanıldığı dönem ilhanlı ve selçuklu dönemidir