Kromozom hakkında bilgi

'Bilgi Rehberi' forumunda anniccha tarafından 15 Kasım 2010 tarihinde açılan konu


  1. kromozom hakkında bilgi

    Her canlı gibi insan da trilyonlarca hücreden meydana gelir. Hücre, bitkisel ya da hayvansal her türlü yaşam biçiminin en küçük birimidir. Her hücre bir sitoplazma ve çekirdekten meydana gelir. Çekirdeğin içinde ise kromozom adı verilen ipliksi parçalar bulunur. Kromozomlar, elektron mikroskobunda İ, V, J harfleri gibi biçimlerde görünür ve boyutları mikronla ölçülür. Kromozomların sayısı canlı türleride değişiklik gösterir. Örneğin sirke sineğinde 8, kurbağada 26, farede 42, köpekte 78 kromozom vardır. İnsanın kromozom sayısı ise 46'dır. 22'si çift otozom kromozomdur. İnsan hücresinde 1 çift de eşeysel kromozom bulunur ve toplam sayı 46 eder. Kromozomlar, molekül yapıları çok iyi bilinen DNA (dezoksiribonükleik asit) zinciri ile ‘‘histon’’ denilen protein zincirinden oluşur. DNA zincirleri de özgül proteinleri sentezlemekle görevli ‘‘gen’’ adı verilen birimlerden oluşur.

    Döllenme sırasında annenin yumurtasındaki 23 kromozom, babanın spermindeki 23 kromozomla birleşir. İşte bu 46 kromozom insanın yaşamında belirleyici rol oynar. Kromozomlarda yer alan ve sayıları 25 bin ile 100 bin arasında olduğu tahmin edilen genlerin oluşturduğu zincir, kişinin göz renginden boyuna, yaşam süresinden yakalanacağı hastalıklara kadar pekçok şeyi programlar. Bu genetik programlar, DNA altünitesi denen (A, T, C, G) kimyasallarıyla programlanır. Bilim adamları özellikle, 21. kromozomun içindeki 14 geni tam bir saatli bomba olarak niteliyorlar. Bu 14 genden birinde meydana gelen en ufak bir arıza Alzheimer, epilepsi, Parkinson veya lösemi hastalığına neden oluyor. Ayrıca halk arasında ‘‘Mongolluk’’ denilen Down sendromu ortaya çıkabiliyor.

    Her insan hücresinde yaşamın yapı taşları kabul edilen 24 çift kromozom bulunuyor. Gen bilgilerini taşıyan ip biçimindeki kromozomlar uç uca eklenseydi 1.5 metrelik bir kordon oluştururdu. Kromozomların bozuk oluşumu sonucu, insanın yaşamında değişik dönemlerde, çeşitli hastalıklar ortaya çıkıyor. Bilim adamları, hangi kromozomun bozuk olduğunda hangi hastalığa neden olduğunu biliyorlar.

    1.kromozom
    Alzheimer, ağır işitme

    2.kromozom
    Belleğin oluşumuyla ilgili bilgiler

    3.kromozom
    Akciğer kanseri

    4.kromozom
    Çeşitli kalıtımsal hastalıklar

    5.kromozom
    Akne, saç dökülmesi

    6.kromozom
    Diyabet, epilepsi

    7.kromozom
    Kronik akciğer iltihabı, şişmanlık

    8.kromozom
    Erken yaşlanma

    9.kromozom
    Deri kanseri

    10.kromozom
    Bilinmiyor

    11.kromozom
    Diyabet

    12.kromozom
    Metabolizma hastalıkları

    13.kromozom
    Göğüs kanseri, retina kanseri

    14.kromozom
    Alzheimer

    15.kromozom
    Doğuştan beyin özrü

    16.kromozom
    Crohn hastalığı

    17.kromozom
    Göğüs kanseri

    18.kromozom
    Pankreas kanseri

    19.kromozom
    Bilinmiyor

    20.kromozom
    Bilinmiyor

    21.kromozom
    Down sendromu, Alzheimer, Parkinson, lösemi, depresyonlar

    22.kromozom
    Yeni keşfedildi, kemik iliğinin olumuşumu düzenliyor

    23.kromozom (Y)
    Erkeklik cinsiyetini belirliyor, cinsel organların gelişimini düzenliyor

    24.kromozom (X)
    İki adet X kromozomu taşıyan bebek, kız oluyor.
    Bu kromozomdaki dejenerasyon kas erimesi, cücelik ve gece körlüğüne yol açıyor.