İsim Nedir Kaça Ayrılır

Konusu 'Sözel Dersler' forumundadır ve Wish tarafından 24 Mayıs 2011 başlatılmıştır.

  1. Wish Üye

    İsim ne demek
    İsim çeşitleri
    Ad nedir Ad çeşitleri
    yapılarına göre isimler
    anlamlarına göre isim çeşitleri


    Canlı ve cansız varlıkları, duygu, düşünceleri ve kavramları anlatmak için kullanılan sözcüklere İSİM denir.

    ÖRNEK: Köpek, taş, sıra, masa, tanrı, rüya, saygı...

    İsimler, anlamları yönünden üç kısımda incelenir.

    İSİM ÇEŞİTLERİ

    a. ANLAMLARINA GÖRE
    (1)Varlıklara Verilişlerine Göre
    (a) Özel Adlar
    Evrendeki bir tek varlığı gösteren, her yönüyle bir benzeri daha bulunmayan varlıkları anlatan adlara özel adlar denir.
    (b) Cins Adlar
    Aynı türden varlıkların tümünü birden gösteren adlardır.
    *Bir tür adı genel anlamda kullanıldığında türü oluşturan varlıkların tamamını anlatır.
    Balık suda yaşar. (Tüm balıkları gösterir.)
    Kitap en yakın arkadaştır. (Tüm kitapları gösterir.)

    *Bir tür adı, bazen o türün yalnızca bir veya birkaçını gösterir.
    Kuş durmadan çırpınıyordu. (Bir tek kuşu gösterir.)
    Kitap, Kurtuluş Savaşı yıllarını konu ediyordu. (Bir tek kitabı gösterir.)

    *”Dünya, güneş, ay” sözcükleri gökbilim terimi olarak kullanılırsa özel ad anlamı kazanır.
    Dünya, Güneş’ in uydusudur; Ay’ da Dünya’ nın. ( Özel ad )
    Pencereden içeri güneş girdi. ( Tür adı )

    (2) Varlıkların Oluşlarına Göre

    (a) Somut Adlar

    Beş duyu organından en az biriyle algılanabilen varlık, nesne, ve kavramları göstermeye yarayan adlardır.
    (b) Soyut Adlar
    Duyu organları yoluyla algılanamayan; fakat zihinde var olan kavramları göstermeye yarayan adlardır.
    (c) İş ve Eylem Adları
    Bir eylemden mastar ekiyle (-ma, -me, -mak, -mek; -ış, -iş, -uş, -üş) ekleriyle türetilen ve eylem anlamlarını koruyan adlardır. Bu adlara “isimfiil ve adeylem” de denir.

    (3) Varlıkların Sayılarına Göre
    (a) Tekil Adlar
    Çoğul eki almamış, aynı türden bir tek varlığı gösteren adlardır.
    (b)Çoğul Adlar
    Aynı türden birçok varlığı gösteren adlardır. Adlar “ –ler, -lar” çoğul ekiyle çoğullanabilir.
    (b)Topluluk Adları
    Biçimce tekil oldukları halde anlamca çoğul olan adlardır.
    Uyarı: Topluluk Adları da cins adları gibi çoğullanabilir.

    * Kimi kullanımlarda yer ve bina adları ad aktarması yoluyla topluluk adı anlamı kazanır. Bunlar topluluk adı olmayıp, ad aktarması yoluyla topluluk adı anlamı kazanan adlar olarak anılır.
    Örnek: Okul, yarın konsere gidecek.
    Meclis, gelecek hafta toplanıyor.

    b. YAPILARINA GÖRE ADLAR

    (1) Basit İsim
    Yapım eki almamış, kök halindeki isimlere basit isimler denir.
    *Basit isimler genellikle tek hecelidirler. ( kuş, dal, at, süt)
    * İki heceli basit isimlerin sayısı da çoktur.
    * Üç heceli basit isimler azdır.( kurbağa, kelebek, tencere)

    (2) Türemiş İsim
    İsim veya fiil kök ve gövdelerine tapım eki getirilerek meydana getirilen isimlerdir.
    (a) İsimden Türemiş İsimler
    İsim kök ya da gövdelerine yapım eki getirilmesiyle türetilir.
    Çocuk-luk öğren-ci
    İsim kökü Yapım eki fiil kökü Yapım eki
    (b) Sıfattan Türemiş İsimler
    Sıfat kök veya gövdelerine –lik ekinin getirilmesiyle sıfattan türemiş isim yapılır.
    (c) Fiilden Türemiş İsimler
    Fiil kök veya gövdelerine yapım eki getirilerek türetilir.
    (d) Yansımadan Türemiş İsimler
    Tabiattaki sesleri yansılama yoluyla meydana gelmiş isimlerdir. Yansıma köklerine –(i)l ya da –(ı)r eklerinden biri, ardından da –tı, -ti eklerinin getirilmesiyle yapılır.

    (3) Birleşik İsim

    İki veya daha fazla kelimenin yeni anlam verecek biçimde bir araya gelerek, birleşip kaynaşmasından meydana gelen isimlere denir.
    Örnek: Ayakkabı, gecekondu, babaanne
    Birleşik isimler ayrı yazılırlarsa kelimeler kendi anlamlarını ifade eder.

Benzer konu başlıkları: İsim Nedir
Forum Başlık Tarih
Çocuk Hastalıkları Bebeklerde uykunun bebek gelişimine etkisi nedir? 10 Şubat 2012
Bebek Bakımı Oyunun Çocuk Gelişimindeki Önemi Nedir? 7 Kasım 2013
Türkçe Sözlük İletişim Nedir? 15 Nisan 2013
Bunları biliyormusunuz Özel İsim Nedir 23 Ocak 2013
Osmanlı İmparatorluğu Osmanlı Dönemindeki Geometrik Şekillerin İsimleri Nedir? 17 Ekim 2012