İletken Maddelerin Özellikleri

'Sayısal Dersler' forumunda Sitem tarafından 8 Ağustos 2011 tarihinde açılan konu


  1. İletken Maddelerin Özellikleri nedir
    İletken Maddelerin Özellikleri hakkında bilgi

    İletken Maddelerin Özellikleri

    Yeryüzündeki bütün maddeler, atom 'lar dan oluşmuştur.
    Atom ise ortada bir çekirdek ve bunun etrafındaki değişik yörüngelerde hareket eden elektronlardan oluşmaktadır.
    Elektronlar, negatif elektrik yüküne sahiptirler.
    Bir etkime yolu ile atomdan ayrılan elektronların bir devre içerisindeki hareketi, elektrik akımını oluşturur.
    Elektronların her madde içerisindeki hareketi aynı değildir.

    Elektron hareketine göre maddeler üçe ayrılır:
    • İletkenler
    • Yalıtkanlar
    • Yarı iletkenler

    İletkenler :
    Bir maddenin iletkenliğini belirleyen en önemli faktör, atomlarının son yörüngesindeki elektron sayısıdır. Bu son yörüngeye "Valans Yörünge" üzerinde bulunan elektronlara da "Valans Elektron" denir. Valans elektronlar atom çekirdeğine zayıf olarak bağlıdır. Valans yörüngesindeki elektron sayısı 4 'den büyük olan maddeler yalıtkan 4 'den küçük olan maddeler de iletkendir. Örneğin bakır atomunun son yörüngesinde sadece bir elektron bulunmaktadır. Bu da bakırın iletken olduğunu belirler. Bakırın iki ucuna bir eletrik enerjisi uygulandığında bakırdaki valans elektronlar güç kaynağının pozitif kutbuna doğru hareket eder. Bakır elektrik iletiminde yaygın olarak kullanılmaktadır. Sebebi ise maliyetinin düşük olması ve iyi bir iletken olmasıdır. En iyi iletken altın, daha sonra gümüştür. Fakat bunların maaliyetinin yüksek olması nedeniyle elektrik iletiminde kullanılmamaktadır.

    İletkenlerin başlıca özellikleri:
    • Elektrik akımını iyi iletirler.
    • Atomların dış yörüngesindeki elektronlar atoma zayıf olarak bağlıdır. Isı, ışık ve elektriksel etki altında kolaylıkla atomdan ayrılırlar.
    • Dış yörüngedeki elektronlara Valans Elektron denir.
    • Metaller, bazı sıvı ve gazlar iletken olarak kullanılır.
    • Metaller, sıvı ve gazlara göre daha iyi iletkendir.
    • Metaller de, iyi iletken ve kötü iletken olarak kendi aralarında gruplara ayrılır.
    • Atomları 1 valans elektronlu olan metaller, iyi iletkendir. Buna örnek olarak, altın, gümüş, bakır gösterilebilir.
    • Bakır tam saf olarak elde edilmediğinden, altın ve gümüşe göre biraz daha kötü iletken olmasına rağmen, ucuz ve bol olduğundan, en çok kullanılan metaldir.
    • Atomlarında 2 ve 3 valans elektronu olan demir (2 dış elektronlu) ve alüminyum (3 dış elektronlu) iyi birer iletken olmamasına rağmen, ucuz ve bol olduğu için geçmiş yıllarda kablo olarak kullanılmıştır.


    Yalıtkanlar :
    Yalıtkan maddelerin atomlarının valans yörüngelerinde 8 elektron bulunur. Bu tür yörüngeler doymuş yörünge sınıfına girdiği için elektron alıp verme gibi bir istekleri yoktur. Bu sebeplede elektriği ilemezler. Yalıtkan maddeler iletken maddelerin yalıtımında kullanılır. Yalıtkan maddelere örnek olarak tahta, cam ve plastiği verebiliriz. İsterseniz bu örnekleri arttırabilirsiniz.
    Elektrik akımını iletmeyen maddelerdir.
    Bunlara örnek olarak cam, mika, kağıt, kauçuk, lastik ve plastik maddeler gösterilebilir.
    Elektronları atomlarına sıkı olarak bağlıdır.
    Bu maddelerin dış yörüngedeki elektron sayıları 8 ve 8 'e yakın sayıda olduğundan atomdan uzaklaştırılmaları zor olmaktadır.


    Yarı İletkenler :

    Elektrik akımının bir değere kadar akmasına izin vermeyen bu değerden sonra sonsuz küçük direnç gösteren maddelerdir.
    Yarı iletkenler periyodik cetvelde 3. ve 5. gruba girerler. Bu demektir ki son yörüngelerinde elektron alıcılığı veya vericiliği iletkenden fazla yalıtkandan daha azdır.
    İletkenler: Pt, Ni, Au, Cu, Al, Fe...........
    Yalıtkan: Ebonit, Cam, Tahta, Su..........
    Yarı iletkenler: S, Ge, Br, Al, In(indiyum)........