Hayır Nedir?

'Dini Konular' forumunda Aderito tarafından 11 Aralık 2012 tarihinde açılan konu


  1. Hayır ne demektir


    Dilimize Arapça'dan gelen bu kelimenin aslı hayr olup; herkesin beğendiği, rağbet ettiği şeyler, şeref, meşru iş, faydalı ve sevabı gerektiren amel, iyilik, ibâdet ve mal gibi anlamlara gelir. karşıt anlamı ise şer dir.
    Aynı kelimeden türemiş olan "hayrat" beğenilen ve öğülen hasletler, sevap kazanmak için Allah rızası yolunda yapılan iyiliklere denir. Başkalarına maddi ve manevî yönden yararlı olan kimselere de, hayır sahibi anlamına gelen ehl-i hayr denir.
    Hayır iki çeşittir . Birincisi mutlak hayır olup, herkes tarafından dâima beğenilen, sevilen ve herkese göre iyi olandır. Adalet, yardımlaşma, cömertlik ve doğruluk gibi. Allah'ın bizler için hayır gördüğü her şey.
    "Kim zerre kadar hayır yaparsa onun karşılığını görecektir. her kim zerre kadar şer işlerse onu görecektir"
    "Ne hayır yaparlarsa ondan mahrum bırakılacak değildirler. Allah takva sahiplerini bilir"
    "Herkesin yüzünü çevirdiği bir yönü vardır. Öyleyse siz de hayırlı işlere koşun. Birbirinizle yarışın. Nerede bulunursanız bulunun, Allah hepinizi getirir. Şüphesiz ki Allah herşeye kadirdir

    Cenâb-ı Allah'ın kullarının yapmış olduğu hiçbir hayrı boşa çıkarmayacağını açıkladığı bu âyetlerde geçen hayır dan maksat, iyilik, cömertlik, ibâdet ve tüm salih amellerdir. Allahın hoşnut olduğu bu filler ve özellikler, kullar tarafından da rağbet edilen ve benimsenen hasletler olmaları hasebiyle mutlak mânada hayırdırlar.
    İkinci tür hayır, "Mukayyed hayır" dır. Yani kişiden kişiye değişen birine göre hayır, bir başkasına göre şer ve kötülük sayılan şeyler. Kötü yolda harcanan çok mal gibi.
    Arapça da hayr kelimesi, sadece iyiliği ifade etmez, mal ve servet için de kullanılır. Mesela, Bakara suresi 180. âyette geçen "hayr", mal ve servet için kullanılır. Hayır kelimesi nerede iyilik için, nerede mal ve servet için kullanıldığı ancak, kelimenin âyetin akışı içinde yer aldığı mevkiden anlaşılır. Aynı şekilde "Şüphesiz ki insan, Rabbine karşr pek nankördür. Buna kendisi de şahittir. Ve o, hayr sevgisine aşırı derecede düşkündür" âyetinde geçen "hayr" kelimesi iyilik anlamında değildir. Çünkü 6. âyette, insanın Rabbine karşı nankörlüğünden sözedilmektedir.
    İçindeki "hayr" kelimesinin, mal ve servet anlamına geldiği âyetlerden bazıları:
    "Birinize ölüm geldiği zaman, eğer hayır bırakacaksa; anaya, babaya ve yakınlara uygun bir biçimde vasiyet etmek, Allah'tan korkanlar üzerine bir borçtur"

    Hz. Ali bir kölesinin yanına girdiğinde, kölesi Vasiyet etmeyeyim mi? diye sorar. Hz. Ali; Hayır. Çünkü Allah Şayet hayr terkederse diyor. Halbuki senin fazla malın yoktur diye cevap verir
    Âyetlerde kullanılan "hayr", her zaman hayır değildir. Ancak Allah rızası gözetilerek kullanılırsa hayır sayılır. Mal ve servet ne kadar çok olursa olsun, Rabb'ın rızası olmayan yerlere harcanırsa hayr yerine şer olur. Böylece ister mal ister çocuk ister dünya nimetlerî olsun, Allah'tan dâimâ hayırlı olanı istenmelidir. Yüce Rabbimiz buna işaretle, şöyle buyurmaktadır:
    "İhtimal ki hoşlanmadığınız şey sizin iyiliğinize dir veya ihtimal ki sevdiğiniz bir şey kötülüğünüzedir"