Fransızların Maraşı İşgali

'Genel Türk Tarihi' forumunda Masal tarafından 14 Ağustos 2012 tarihinde açılan konu


  1. Kurtuluş Savaşı Kahramanmaraş'ın İşgali


    Kahramanmaraş'ın Fransızlar Tarafından İşgali


    Dünya Savaşı devam ederken 1916 yılında yapılan Sykes-Picot adlı gizli bir anlaşma ile Osmanlı Devleti İtilaf Devletleri arasında paylaşılmıştır. Buna göre Musul Fransızlara bırakılmıştır.

    İngilizler çok önceden beri devam ettikleri ekonomik tespit yapmışlar, araştırmalar sonucunda Musul’da zengin petrol yataklarının varlığını öğrenmişlerdir. İngilizlerin amacı Irak petrolleri ile Basra Körfezi’ne hakim olmak, böylece zengin Irak petrolleri elde etmek ve Hindistan yolunun güvencesi sağlamaktı.

    15 Eylül 1919 yılında İngilizlerle Fransızlar arasında Suriye İtilaf namesi yapılmış, buna göre de Musul ve çevresinde ki petrol alanlarını Fransa İngiltere’ye devredecektir. Fransa bunun karşılığı olarak, boşalacak olan Maraş, Antep ve Urfa Sancaklarını işgal edecektir.

    Kahramanmaraş'ın İngilizler tarafından işgalinden sonra bu defa da Fransızlar tarafından işgal edileceği haberi şehre yayıldı. Ermeniler, İngilizlerden umduklarını bulamadıklarından bütün ümitlerini Fransızlar'a bağladılar. Fransızlar'ın Adana halkına yaptığı eziyet ve işkence Kahramanmaraşlılarca nefretle kınanırken, ayrılıkçı Ermeniler arasında sevinç yaratıyordu.

    Kahramanmaraşlılar, Fransızlar'ın şehre girmesini ne pahasına olursa olsun engellemek için karşı harekete geçmeyi kararlaştırdılar. Bu arada, Sivas Heyet-i Temsiliyesi, Kahramanmaraş'a yardım için, Kılıç Ali Bey emrindeki birliği Pazarcık'a gönderdi. Kahramanmaraşlılar'da Doktor Mustafa'nın önderliğinde Ulucamii önünde toplanarak miting düzenlediler. Mitingde Adana, Bahçe, Haruniye, Osmaniye ve Dörtyol'un işgal sırasında uğranılan işkence ve zulümler dile getirildi.

    Ermeniler'de Fransızları karşılama hareketleri yoğun bir şekilde sürmeye başladı. Nitekim beklenen gün geldi.

    29 Ekim 1919 Çarşamba günü ikindi üzeri Fransız yüzbaşısı Joly yanında bir kısım kuvvet olduğu halde Maraş'a geldi. Fransız alayı, şehrin güneyindeki Aksu Köprüsü'nün yanına karargah kurdular. 30 Ekim 1919 Perşembe günü erken saatlerde De-Fontzine komutasındaki 2000 dolayındaki Ermeni-Cezayirli ve Fransız karışımı askerler diğer Fransız alayı ile de birleşerek şehri işgal ettiler.

    Ermeniler, Fransız işgal ordusunu coşkun gösterilerle karşıladılar. İşgalci Fransızlara çiçek buketleri sundular “Yaşasın Fransızlar ve Ermeniler, Kahrolsun Türkler” diye bağırdılar. Türklerin milli ve dini değerlerine saldırılar başladı. Fransızlar Türklere karşı Ermenileri kullandılar. Ermenilerden asker temin ettiler. Fransız üniforması giydiler. Maraş’ı işgal etmeye başladılar.

    Güney cephesindeki gelişmeleri izleyen Mustafa Kemal Paşa, Maraş ve Antep’te halkı teşkilatlandırması için yüzbaşı Kılıç Ali Bey’i ve Süvari Yüzbaşısı Yörük Selim Bey’i görevlendirdi.