eş anlamlı sözcükler anlamdaş

'Ders notları' forumunda YAREN tarafından 25 Temmuz 2010 tarihinde açılan konu


  1. eş anlamlı sözcükler,
    eş anlamlı kelimeler anlamdaş,
    eş anlamlı sözcüklere örnekler,
    anlamdaş kelimelere örnek,

    Aynı varlık veya kavramı karşılayan farklı sözcüklere “eş anlamlı sözcükler” denir. Eş anlamlı sözcüklerin yazılışları farklı, anlamları ise aynıdır. Eşanlamlı sözcükler aynı kavramı karşılar, birbirinin yerine kullanılabilir; aralarında hiçbir anlam farkı yoktur. Genellikle bir dile başka dillerden gelen sözcükler ile o dilin kendi söz varlığındaki sözcükler arasında eş anlamlılık görülür.

    Eş Anlamlı sözcüklere Örnekler;
    ev-konut,
    imtihan-sınav,
    mektep-okul,
    hürriyet-özgürlük,
    bellek-hafıza,
    cevap-yanıt,
    kılavuz-rehber,
    amaç-gaye-hedef-maksat,
    kaybetmek-yitirmek
    kelimeleri aynı anlamda kullanıldığında eş anlamlıdır.

    Eş Anlamlı Sözcüklerin Kullanılışı
    Ancak bir sözcüğün başka bir sözcükle eşanlamlı olup olmadığını cümledeki kullanımına göre belirlemek daha doğru olur. Örneğin “kara” sözcüğünün eş anlamlısı “siyah”tır.
    Ancak;

    * “Onun gibi kara gün dostu adam az bulunur.”

    cümlesinde “kara” sözcüğünün eş anlamlısı “siyah” değil, “kötü”dür.

    * “Bu soruların tıpkısını geçen yılki sınavda da sormuşlar.”
    * “Bu kalem, benim masamdakinin aynısıydı.”

    Bu cümlelerde geçen “tıpkısı” ve “aynısı” sözcükleri aynı anlamdadır.

    * “Odasındaki el dokuması, değerli halıları toplamış.”
    * “Kıymetli eşyalarını ayrı bir kutuya yerleştirmiş.”

    Bu cümlelerde geçen “değerli” ve “kıymetli” sözcükleri Eş Anlamlı kelimelerdir.

    * “O eskiden güçlü bir çocuktu.”
    * “Pehlivanlardan kısa boylu olanı daha kuvvetliydi.”

    Bu cümlelerde geçen “güçlü” ve “kuvvetli” sözcükleri anlamdaş sözcüklerdir.

    Eşanlamlılık farklı sözcüklerin aynı anlama gelmesiyle olabileceği gibi, aynı sözcüğün farklı cümlelerde aynı anlama gelmesiyle de olabilir. Örneğin “batmak” sözcüğünü farklı cümlelerde kullanalım:

    I. Ülkenin en ünlü turizm şirketi batmış.
    II. Çamurda oynayan çocuğun üstü başı batmış.
    III. Onun bu sözleri bana battı.
    IV. Kayıklardan biri gölün bu bölümünde batmış.
    V. Okyanusta çarpışan gemiler batmış.

    “Batmak” sözcüğü I. cümlede “iflas etmek”, II. cüm*lede “kirlenmek”, III. cümlede, “dokunmak, rahatsız etmek” anlamında kullanılmıştır. IV. ve V. cümlede ise “bir sıvının üstündeyken içine gömülmek” anlamında kullanılmıştır. O halde bu cümlelerde “batmak” sözcüğünün sadece IV. ve V. cümledeki kullanımları anlamdaş sözcüklerdir.

    Eş Anlamlı Sözcükler ve Örnek Cümleler
    güçlü – kuvvetli
    değerli – kıymetli
    beyaz – ak
    öykü – hikâye
    duygu – his
    yıl – sene
    konuk – misafir
    bencil – egoist
    ayrım – fark
    ayrıntı – detay
    öğretmen – muallim
    öğrenci – talebe
    dil – lisan
    görev – vazife
    sınav – imtihan
    ad – isim
    dize – mısra
    deneyim – tecrübe
    armağan – hediye
    yanlış – hata
    soru – sual
    uslu – akıllı
    okul – mektep
    sözcük – kelime
    basınç – tazyik
    kişi – şahıs
    gezi – seyahat
    gezgin – seyyah
    özverili – fedakâr

    O eskiden güçlü bir çocuktu.
    Güreşçimiz rakibinden daha kuvvetli.

    Annesine çok değerli bir hediye almış.
    Kıymetli eşyalarını bir kutuya yerleştirdi.

    O yıllarda köyümüzde mektep yoktu.
    Okul, kişiyi pek çok yönden eğitir.

    Öğretmenlik mesleği, deneyim kazandıkça sevilir.
    Bu işte tecrübe kazanmak yıllar alır.

    Geçen ay izlediğim filmin adı bir türlü aklıma gelmiyor.
    Çocuk doğmadan isim kavgasına başladınız.

    Manilerde asıl duygu, son iki dizede verilir.
    İki mısradan oluşan nazım birimine beyit denir.

    Eş Anlamlı Sözcükler
    Görünüş= Zevahir
    Becerikli= Maharetli veya usta
    Başarı= Muvaffakiyet
    Egemenlik= Hükümranlık veya hâkimiyet
    Bayındırlık = İmar
    Doğa-Tabiat,
    Muallim-Öğretmen,
    Okul-Mektep,
    Şart-Koşul,
    Cebren-Zorla
    Yorum > Tefsir
    Bakış > Nazar
    Haber > Bilgi
    yaren=arkadaş
    akran=yaşıt
    yar=sevgili
    Ablak= Yayvan ve dolgun
    Şölen= Ziyafet
    Cengaver= Şavaşçı
    Bildirge= Beyanname
    Söyleşi= Sohbet


     



  2. Cevap: eş anlamlı sözcükler anlamdaş

    güzel bilgilerine tesekkürler yaren
    emeğine saglık
    tekrar bulusmak güzeldi...:)))))))))