Dünya ve Türkiye'de Pirinç Üretimi

'Okulistik' forumunda YAREN tarafından 11 Mayıs 2011 tarihinde açılan konu


  1. Dünyada Pirinç Üretimi,
    Türkiye'de Pirinç Üretimi


    Pirinç Üretimi

    Dünyada tahıl üretiminde buğday ve mısırdan sonra üçüncü sırayı alan en önemli tahıl bitkilerinden biridir Özellikle doğu asya'yı kapsayan yarısında insanların temel besin kaynağını oluşturur


    Buğdaygiller familyasının obür üyelerinde olduğu gibi boğumlu bir sapı (gövde) , boğumlar-dan çıkan ince uzun ve yassı yaprakları ve başakcık- ların birleşmesiyle oluşan bileşik salkım bitiminde çiçek toplulukları vardır
    Her salkımda ortalama 100-150 başakçık, her başakçıkta da tek bir çiçek bulunur Çiçekler döllenerek taneleri (Tohum) oluşturur Ortalama 5-15 mm uzunluğunda ve 2-4 mm genişliğindeki taneler kenarları üst üste binen iki kavuzla kaplıdır Kavuzlu tanelere yaygın olarak "çeltik" adı verilir (bazen bitki de aynı adla anılır)


    Pirinç tarımı ilk olarak İÖ 3000' lerde Hindistan'da başlamış, daha sonra Batı'ya doğru yayılmıştır Avrupa'ya gelişi ortaçağa rastlar Türkiye'ye ise 500 yıl önce güneyden girdiği sanılmaktadır
    Tropik, astropik ve ılıman bölgelerde yaygın olarak tarımı yapılan pirinç , su içinde yetiştirilen tek tahıl bitkisidir Diğer tahıl bitkileri su içinde uzun süre yaşayamayıp canlılığını yitirdiği halde, pirinç suda erimiş oksijeni kullanarak gelişir


    Hasadın ardından elde edilen çeltik, kavuzları çıkartılarak parlatılır ve beyaz renkli pirinç tanelerine dönüştürülür Tanelerin görünümünü düzltmek amacıyla yapılan parlatma işlemi, aslında ürünün besleyici değerinin büyük ölçüde yitirilmesine neden olur Çünkü bu işlem sırasında tanelerin yüzeyini çevreleyen protein, yağ, tiyamin (B1 vitamini) niyasin (nikotinik asit), riboflavin (B2 vitamini), demir ve kalsiyum'ca zengin dış katman kaybolur Geriye yalnızca nişasta'ca zengin bir ürün kalır


    Dünya pirinç üretiminde ilk sırayı Çin, Hindistan, Bangladeş, Endonezya, Tayland alır ABD, Vietnam, Brezilya, Filipinler de öbür önemli üreticilerdir Üretilen yıllık pirinç miktarı 500 milyon ton'dur Türkiye'de tahıl üretimine ayrılmış yaklaşık 14 milyon hektarlık tarım alanının 53 bin hektarında pirinç ekimi yapılır Türkiye'de üretilen pirinç üretimi yaklaşık 165 bin ton'dur Başlıca pirinç üretim alanları Marmara, Karadeniz ve Ege bölgelerindedir En çok üretim yapılan iller ise başta Edirne olmak üzere, sırasıyla Çorum, Samsun, Sinop, İzmir, Manisa, Balıkesir ve Kastamonu'dur Bazı yıllarda üretilen ürün, gereksinmemizi karşılamadığından, özellikle ABD, İtalya, Mısır, Pakistan ve Avusturalya'dan azımsanmayacak miktarda pirinç ithal edilmekte'dir


    Üretilen pirincin büyük bir bölümü doğrudan yiyecek olarak tüketilir Türkiye'de en çok pilav, çorba, dolma ve sütlü tatlı hazırlamasında kullanılır Pirinç ayrıca öğütülerek un ve nişastaya dönüştürülür Glütünden yoksun olduğu için ekmek yapımına uygun olmayan pirinç unu daha çok dondurma ve pasta sanayisinde aranan bir üründür