Diş Çekimi ve Sonrası

'Hastalıklar' forumunda ZeuS tarafından 29 Eylül 2009 tarihinde açılan konu


  1. Dişler neden çekilir
    Günümüzde, bilimsel ve teknolojik ilerlemenin dişhekimliği bilimine katkıları sayesinde, öncelikle dişi tedavi etmek ve ağızda tutmak hedeflenmekle birlikte, bazı durumlarda, hasta sağlığını koruma veya tedavi planlaması nedeniyle diş çekimine başvurulmaktadır. Bu durumları şöyle özetleyebiliriz:

    * İleri derecede çürük ve madde kaybı

    yüzünden tedaviyle kurtarılamayan dişler.

    * Çarpma sonucu, tedavisi mümkün

    olmayacak şekilde kırılan dişler.

    * Kanal tedavisine rağmen kurtarılamayan

    apseli dişler.

    * İleri derecede dişeti iltihabı nedeniyle

    sallanan dişler.

    * Zamanında düşmeyen süt dişleri.

    * Aşırı konum değişikliği (dönme, devrilme

    vb.) nedeniyle sorun yaratan dişler

    * Kist ya da tümör içindeki dişler.

    * Tam sürememiş (gömük) ve sorun

    yaratan dişler.

    * Yer darlığı nedeniyle ortodontik tedaviye

    yardımcı olmak amacıyla, sorunsuz

    olduğu halde bazı dişler çekilebilir.

    Diş çekimi kuvvet gerektirir mi? Bu bakımdan bayan ve erkek dişhekimleri arasında fark var mıdır?

    Çekim sırasında elbette bir kuvvet uygulanır. Ancak çekim aletleri zaten hekimin uyguladığı kuvveti birkaç katına çıkaracak şekilde tasarlandığından, aşırı kuvvet olumsuz sonuçlar bile doğurabilir. Dolayısıyla diş çekimi daha ziyade, teknik bilgi ve beceri gerektiren bir girişimdir. Birçok çene cerrahının bayan olduğu unutulmamalıdır.

    Çekim sırasında diş neden kırılır?

    * Özellikle büyük azılarda, yani çok köklü

    dişlerde, kökler çok ayrık ya da kıvrık

    olduğunda.

    * Kemiğin elastikiyetini kaybettiği yaşlı

    kişilerde.

    * Yine esnemeyen çok kalın çene kemiğine

    sahip olan kişilerde

    * Aşırı madde kaybı nedeniyle tutacak yeri

    azalmış ve kırılganlaşmış dişlerde çekim

    sırasında kırılma olabilir.

    Bu korkulacak bir durum değildir. Anestezi, yani uyuşma başarıyla sağlanmışsa, dişhekimi bu iş için üretilmiş aletlerle, kalan parçaları acısız bir şekilde çıkartır.

    Diş çekimi korkusunu yenmek için ne yapılabilir?

    Bu korkunun hiçbir şekilde giderilemeyeceğinin anlaşıldığı özel durumlarda, genel anestezi altında çekim yapılabilir. Ancak çoğunlukla hasta hekim arasındaki diyalog ve yaklaşım böyle bir girişimin gerekmediğini göstermektedir. Öncelikle çekilmesi gereken dişin vücuda verdiği zararlar ve ağrı gibi olumsuzluklar göz önüne alınarak, bundan kurtulmak gerektiği hatırlanmalıdır. İyi bir uyuşma sağlandıktan sonra, çekim sırasında, sadece bir basınç hissi ve dişin yükselmesi sırasında küçük çıtırtılar duyulabilir. Ağrı ya da acı olmaması gerekir. Genellikle insanlar çevrelerindekileri korkutmayı severler ve bu basınç ve çıtırtıları abartarak anlatırlar. Bu tür yanlış telkinlerin etkisinde kalınmamalı, her türlü soru hekime yöneltilmelidir.

    Çekim öncesi yapılması gereken şeyler nelerdir?

    Eğer doktorunuzun önerdiği bir ilaç (örneğin antibiyotik) söz konusuysa, mutlaka saatlerine uyarak, düzenli bir şekilde kullanmalısınız. Bir hastalığınız ya da allerjiniz varsa ve ayrıca bu yüzden sürekli kullandığınız ilaçlar mevcutsa, kesinlikle bunları hekiminize söylemelisiniz. Çekimden önce pıhtılaşmayı geciktiren aspirin türü ilaçlar kullanılmamalıdır. Mümkünse dişler güzelce fırçalanmalı ve bir antiseptikli suyla çalkalanmalıdır. Böylece ağızdaki bakterilerin azalması ve enfeksiyon riskinin düşürülmesi iyi olur.

    Diş çekiminden sonra nelere dikkat edilmeli?

    * Çekim yarasının üzerine konan tampon

    yarım saat kadar tutulmalıdır.

    * Bu tampon atıldıktan sonra,

    gerekmiyorsa tekrar tampon konmamalı,

    oluşan pıhtının bozulmamasına özen

    göstermelidir.

    * Ağız suyla çalkalanmamalıdır.

    * Çekim sonrası iki saat kadar bir şey

    yenmemeli, bu süre dolduktan sonra da

    mutlaka ılık şeyler tecih edilmeli ve çok

    sıcak ya da soğuk yiyeceklerden uzak

    durulmalıdır.

    * 24 saat sigara içilmemelidir. Sigara

    pıhtının bozulmasına ve yara yerinin

    iltihaplanmasına neden olabilir. Kuru

    soket denen bu durum uzun süre ağrıya

    sebep olur.

    * 24 saat alkol alınmamalıdır.

    * Hiç bir şekilde çekim yerine

    dokunulmamalı, yara bölgesi emilip

    tükürülmemelidir.

    * Yaralı bölge 24 saat kullanılmamalıdır.

    * Ağrı olursa aspirin dışında bir ilaç tercih

    edilmeli, mümkünse bunun için hekime

    danışılmalıdır.

    * Çekim yeri mutlaka temiz tutulmalıdır.

    Yara içerisine yemek artığı dolması

    önlenmelidir. Çekimden 24 saat sonra,

    yumuşak bir diş fırçasıyla bölge yavaşça

    fırçalanmalıdır. Bu sırada ılık tuzlu su

    gargarasından da faydalanılabilir.

    * Kanamanın hafif bir sızıntı halinde 6- 24

    saat sürmesi normal kabul edilmektedir.

    Ancak aşırı bir kanama varsa ya da bu

    süre aşılmışsa mutlaka dişhekimine

    başvurulması gerekir.

    * Aynı şekilde, uzun süren ağrı şişlik

    durumlarında da hekime haber

    verilmelidir.

    * Sızıntı şeklinde devam eden

    kanamalarda, ıslatılmış bir çay poşeti,

    gazlıbezle sarılarak yara yerine

    konulabilir. Bu şekilde bir süre tampon

    yapmak, çayın içindeki bazı maddelerin

    kan durdurucu özelliği nedeniyle faydalı olabilir.

    Yara iyileştikten sonra ne yapılabilir?

    Çekim boşluğunun yerine, duruma göre, köprü, protez ya da implant uygulanmalıdır. Diş eksikliği sindirim bozukluklarına yol açabileceği gibi, çekilen dişe komşu olan dişlerde konum bozuklukları (eğilme, devrilme vb.) ve buna bağlı olarak çiğneme sorunları da oluşabilir.

    Gömük diş nedir, çekimi gerekli midir?

    Diş etrafındaki çene kemiğinin çok yoğun olduğu ya da dişetinin çok kalın oluduğu durumlarda, çene kavsinin dar olması nedeniyle dişin sürecek yer bulamaması halinde, süt dişlerinin erken kaybı sonucu ya da bazı hastalıklara bağlı olarak sürememiş ve dişetinin altında, kemik içinde kalmış dişlere gömük diş denir. Bu dişler apseye neden oluyorlarsa, ağrı yapıyorlarsa, dişin büyüklüğü ve konumu çene kırığı riski taşıyacak kadar kemiğin incelmesine neden oluyorsa, tümör ya da kist ile birlikteyse ve komşu dişin çürümesine yol açıyorsa çekilmeleri gerekir.

    Diş çekimi nedir?

    Koruyucu tedavi yöntemleriyle kurtarılmasına imkan olmayan dişlerin ağız içerisinde uzaklaştırılmasıdır.

    Diş çekimi öncesinde hasta tarafından bilinmesi ve uygulanması gerekenler:

    Herhangi bir sistemik rahatsızlığınız (kalp hastalığı,şeker,yüksek tansiyon,kanama problemi) bulunuyorsa bu hastalığınızı hekiminize bildiriniz.

    Bu hastalıklara bağlı olsun ya da olmasın,düzenli kullandığınız ilaçları mutlaka hekiminize bildiriniz.

    Diş hekiminizin size çekim öncesinde ve sonrasında verdiği ilaçları düzenli ve saatinde kullanınız.Aklınıza takılan herhangi bir konuda diş hekiminize ulaşmakta tereddüt etmeyiniz.

    Diş çekimi yahut cerrahi işlem öncesinde dişlerinizi düzenli fırçalayınız ve antiseptik gargara yapınız.

    Diş çekimi esnasında hiçbir şekilde ağrı hissetmeyeceksiniz,buna karşın baskı hissi ve çalışma alanından gelen seslere karşı mümkün olduğunca sakin olunuz.Gerekirse doktorunuzun kontrolünde sakinleştirici kullanabilirsiniz.

    Diş çekimi ve cerrahi işlem sonrası uyarılar,yapılması gerekenler:

    Ağzınızı en az yarım saat boyunca çalkalamayınız,iki saat boyunca hiçbir şey yiyip içmeyiniz

    Diş hekiminizin önerisi doğrultusunda operasyon sahasına dışarıdan soğuk kompres yapınız.

    Konulan tamponu yarım saat boyunca sıkıca ısırınız.Çekimi takip eden saatlerde sık tükürmeyiniz. Çekim yarasını kurcalamayınız ve bir gün boyunca üzerinde yemek yemeyiniz.

    Diş çekimi sonrasında 6-24 saat boyunca sızıntı şeklinde kanamanız olabilir.Bu kan tükrüğünüze karışıp onu boyar ve size çok kanamanız varmış gibi gelebilir.Endişelenmeyiniz ve çok kanamanız olduğuna kanaat getirirseniz diş hekiminize başvurunuz.

    Sıcak şeyler yiyip içmeyiniz.Soğuk ve ılık yiyecek ve içecekler tercih ediniz.Sıcak banyo yapmayınız,sıcak ortamlarda bulunmayınız,güneşte dolaşmayınız.

    Dişlerinizi düzenli olarak fırçalayınız ve ağzınızı temiz tutunuz.çekim bölgesini yumuşak fırçalayınız.

    En az 5 gün boyunca sigara içmeyiniz.Sigara çekim bölgesini iyileşmesini geciktirmekte ve enfeksiyona sebep olmaktadır.

    Bir hafta boyunca havuza girmeyiniz.

    Uyuşukluğun geçmesini takiben ağrınız olursa diş hekiminizin size tavsiye edeceği bir ağrı kesiciyi kullanabilirsiniz.Aspirin kullanmayınız.

    Diş hekiminiz tarafından size verilen ilaç ve gargaraları düzenli ve saatinde kullanınız.

    Eğer operasyon bölgesine dikiş atıldıysa bir hafta sonra dikişlerinizi aldırmak için diş hekiminize başvurunuz.

    Yüzünüzde şişme (kemik cerrahisi hariç), şiddetli ağrı,ve 24 saati geçen şiddetli kanamanız olursa vakit geçirmeden diş hekiminize başvurunuz.