Basketbolcu olmak için gereken fiziksel özellikler

'Spor Gündemi' forumunda Destina tarafından 2 Haziran 2008 tarihinde açılan konu


  1. Boy uzunluğunun birçok spor dalındaki performansı belirleyen en önemli özelliklerden biri olduğu bilinmektedir. Halter, jimnastik gibi sporlarda kısa boylu sporcular diğer sporculara oranla daha yüksek bir performans sergilerken, basketbol, voleybol ve hentbol gibi sporlarda ise uzun boylu sporcuların performans bakımından daha etkili olduğu görülmektedir. Bu nedenle basketbol sporunda boy, önemli bir fiziksel faktördür. Çünkü günümüz basketbol sporunda tamamen uzun boylu ve atletik yapılı oyuncu tipleri ile başarı elde edilmekte ve uzun boylu oyunculardan kurulu takımlar bu sporun özelliği olarak büyük avantajlar sağlamaktadır.
    Tüm dünyada basketbol takımlarının yıldan yıla boy ortalamaları artmaktadır. Bütün antrenörler mümkün olduğu kadar uzun oyunculara takımlarında yer vermeye çalışmaktadır. Oyuncunun boy uzunluğu ile ilgili bilimsel ölçümler yaparak, oyuncunun daha ileri zamanlardaki boy uzunluğu tahmin edilebilmektedir. Bunun yapılmasında ailedeki bireylerin boy uzunlukları da önemli bilgi vermektedir. Boy uzaması genetik olmakla beraber; sosyo-ekonomik sebepler ve medikal faktörlere de bağlıdır. Basketbolda uzun boylu oyuncu daima kısa boylu oyuncuya göre avantajlı durumdadır.
    Ayrıca yapılan araştırmalarda uzun boylu oyuncuların teknik ve fiziksel yeteneklerinin, takımların performanslarını önemli derecede etkilediği belirtilmiştir. Bu özellik aynı zamanda birçok motor özelliklerin değişmesine de etken olmaktadır. Örneğin boy uzunluğu, hareketliliği ve bununla ilgili motor özellikleri olumsuz yönde etkilerken, basketbolcunun potaya şut atış verimliliği ve bu esnada gerçekleştirdiği kuvvet harcanımına olumlu yönde katkı sağladığı belirtilmiştir. Bu nedenle basketbol gibi spor dallarında oyuna özgü becerileri yerine getirebilmek için uzun ve ince yapılı olmak gerekmektedir.
    Basketbolcuların antropometrik özelliklerini belirlemek için yapılan birçok çalışma mevcuttur. COOK ve arkadaşları (2004)tarafından yapılan çalışmada genç basketbol oyuncularının 191.4 cm, MATHUR ve arkadaşları (1985) tarafından Nijerya basketbolcularında yapılan çalışmada oyuncuların 182.5 cm, NOWAK ve arkadaşları (1988) Amerika kolej takım oyuncularının 192.0 cm, HAKKINEN (1991) Finlandiya ligi elit basketbolcularının 192.8 cm, SIDERS ve arkadaşları (1991) Amerika kolej ligi basketbolcularının 194.3 cm, CSANADY (1986) Macaristan elit basketbolcularının 192.1 cm, BALE ve SCHOLES (1986), İngiltere ulusal ligindeki basketbol oyuncularının 191.0 cm, COLEMAN ve arkadaşları (1974), Amerikalı basketbolcuların boy ortalamasını 191.1 cm ortalama boy uzunluklarına sahip olduklarını belirtmişlerdir. HOFFMANN ve arkadaşları (1999) ise İsrail genç kolej basketbol takımlarından 22 oyuncu üzerinde yapmış olduğu çalışmada, oyuncuların ortalama boy uzunluklarını 194.2 cm olarak elde etmişlerdir. Ayrıca HIDESTONE ve BASANKO, 1982 yılında yaptıkları araştırmada dünya genelinde basketboloynayan sporcuların genel boy ortalaması 189.1 cm olduğunu belirtmişlerdir.
    20. Balkan Basketbol Şampiyonasına katılan bazı takımların boy ortalamaları üzerinde yapılan çalışmalar sonucunda, Yunanistan Basketbol Takımının 196.5 cm, Yugoslavya Basketbol Takımının 198.7 cm, Bulgaristan Basketbol Takımının; 194.5 cm, Romanya Basketbol Takımının 198 cm ve Türkiye Basketbol Takımının ise 195 cm boy ortalamasına sahip oldukları elde edilmiştir. APOSTOLIDIS ve arkadaşları (2004), Yunanistan Genç Milli Basketbol Takımının boy ortalamasını 199.5 cm olarak belirtmiştir. SOARES ve arkadaşları (1986), Arjantin Milli Basketbol Takımının boy ortalamasını 195.1 cm olarak elde etmiştir.Ayrıca yapılan farklı çalışmalarda ise Kanada Milli Basketbol Takımının boy ortalaması 198.2 cm, Porto Riko Milli Basketbol Takımının boy ortalaması 195.6 cm, Dominik Cumhuriyeti Milli Basketbol Takımının boy ortalaması 195.1 cm ve Meksika Milli Basketbol Takımının boy ortalaması ise 197.1 olarak elde edilmiştir.
    Basketbolcuların oyun pozisyonlarına göre boy uzunluklarını belirlemek için yapılan birçok çalışma bulunmaktadır. SOARES ve arkadaşları (1986) tarafından Brezilya Milli Basketbol Takımındaki oyuncuların oyun pozisyonuna göre boy uzunluklarını ölçtükleri çalışmada, pivot oyuncularının 206.6 cm, forvetlerin 196.9 cm ve oyun kurucuların ise 185.4 cm ortalama boy uzunluğuna sahip olduklarını elde etmişlerdir. VACCORA ve arkadaşları (1979) tarafından Amerika elit erkek üniversite basketbol oyuncuları üzerine yaptıkları çalışmada ise pivot oyuncularının 205.7 cm, forvetlerin 197.1 cm ve oyun kurucuların ise 186.4 cm ortalama boy uzunluğuna sahip olduklarını belirtmiştir. PARR ve arkadaşları ise 1978 yılında Amerikan profesyonel basketbol oyuncuları üzerinde yapmış oldukları çalışmada, pivotların 214.0 cm, forvetlerin 200.6 cm ve oyun kurucuların ise 188.0 cm ortalama boy uzunluğuna sahip olduklarını elde etmişlerdir. SALLET ve arkadaşları (2005) tarafından profesyonel basketbol oyuncularının oyun pozisyonuna göre boy ortalamalarını belirlemek için yapmış oldukları çalışmada, oyun kurucuların 185.7 cm, forvet oyuncularının 195.8 cm ve pivot oyuncuların ise 203.9 cm ortalama boy uzunluklarına sahip olduklarını belirlemişlerdir.