Ahmet Yesevi Kimdir

'Biyografi' forumunda Merve tarafından 8 Şubat 2012 tarihinde açılan konu


  1. Ahmet Yesevi Kimdir
    Ahmet Yesevi Hayatı


    Ahmet Yesevi, Türk mutasavvıf ve şair. Alevî inancının yol önderlerinden olup, aynı zamanda tarihte bilinen ilk Türk mutasavvıfı ünvanını taşır. Oluşturduğu kurallar manzumesi ile Yesevîliğin başlıca ana esaslarını belirlemiştir. Bu esaslar Alevîlik inancının belirli bir sistematiğe oturmasında temel oluşturmuştur. Ayrıca dolaylı olarak Nakşibendiye ve Bektaşîlik tarikâtlerini de çeşitli şekillerde etkilemiştir.

    Ahmet Yesevi, tam adı Ahmet bin İbrahim bin İlyas Yesevi'dir. Karahanlıların hüküm sürdüğü çağlarda Orta Asya'nın iktisadi, sosyal, siyasi ve medeni hayatında önemli bir yer tutan, Yesi şehri yakınlarında Sayram kentinde doğmuştur. Babası Hace İbrahim Şeyh ve manevi babası Arslan Baba'nın vefatlerini müteakıb Buhara ve Semerkant'ta Melametî-Kalenderî şeyhi olduğu iddia edilen Yusuf Hemedani'nin yanında eğitimini tamamladı. Zaten Yesevi'nin Fakrname eserinde adları geçen Şakik-i Belhi, Ahmed-i Cami-i Namıki ve Kutb'ud-din Haydar gibi önemli şahsiyetlerin Melametî-Kalenderî çevrelere mensup oldukları da kaynakların verdiği bilgilerdir. Hatta bu müridlerden Kutb'ûd-dîn Haydar, 12. yüzyıldan itibaren Kalenderîliğin en yaygın ve faal kolunu oluşturan Haydarîliğin kurucusudur.

    Ahmet Yesevi, Anadolu'ya hiç gelmemiş olmasına rağmen Anadolu'da da tanınır ve sevilir, yaygın olan kanaate göre, Mevlânâ, Yunus Emre ve Hacı Bektaş-ı Veli gibi Anadolu ekollerini ve Aleviliği etkilemiştir.

    Ahmet Yesevi, Divan-ı Hikmet adıyla yüzyıllar sonra derlenecek olan Hikmetleri aracılığıyla Türklere İslam'ı kolaylaştırarak benimsetmiştir. Bunun için İslam inancını, Türk gelenek, inanç ve yaşam tarzı ile uygun biçimde sentezleme yolunu seçmiştir. Üstelik bu yolu seçen kimi din alimleri sapkınlıkla ve dinden çıkmakla suçlanmasına rağmen Yesevi başarıyla yolunu kurmuş ve geliştirebilmiştir. Eski Türk inanışlarından, adetlerinden bir kısmını İslam dininin içine dahil ederek, dinlerini yeni değiştirmiş olan Türk topluluklarına dinin özünü yani felsefi yönünü tanıtmıştır.

    Ahmet Yesevi'nin türbesi, Kazakistan'ın güneyindeki Türkistan kentinde 1389 ile 1405 yılları arasında Timurlenk tarafından yapıldı. 2002 yılında UNESCO tarafından dünya tarih eseri olarak kabul gördü. Ahmet Yesevi'nin türbesi Türkiye Cumhuriyeti tarafından Öner Kabasakal'ın Başkanlığı döneminde TİKA marifetiyle yeniden tamir edilmiştir.

    Ahmet Yesevi'nin Eserleri;
    * Divan-ı Hikmet şiirleri, Türk tasavvuf edebiyatının çok önemli ve bilinen en eski örneklerini içeren kitaptır.
    * Akaid, İslamın esaslarının yer aldığı temel eseridir.
    * Fakrname öğrencileri tarafından yazılmış ve kendisine mal edilmiştir.




    kaynak: vikipedi