Ağız Kuruluğu

'Hastalıklar' forumunda ZeuS tarafından 29 Eylül 2009 tarihinde açılan konu


  1. Ağız Kuruluğu
    Dişhekimliğinde bu durum için "xerostomia" terimi kullanılır. Tükürük bezlerinin tükürük salgılama fonksiyonlarının azalması sonucunda oluşur. Tükürük salgısındaki azalma ağızda oldukça ciddi sorunların oluşmasına yol açabilmektedir. Ağız Kuruluğunun Sebepleri:

    * Biyolojik yaşlılık: Bu etkili bir faktördür, tek başına etkili değildir.

    * Sistemik hastalıklar: Romatizmal hastalıklar(Sjogren's sendromu), Bağışklık sistemi hasarı (AIDS), Hormonal bozukluklar (Şeker hatalığı), Nörolojik bozukluklar (Parkinson)

    * Çiğneme kabiliyetinin azalması: Eğer beslenme alışkanlıklarınızda sıvı ve yumuşak gıdalar ağırlıktaysa çiğneme fonksiyonu azalır.

    * Tükürük bezlerinin cerrahi olarak çıkarılması

    * Radyoterapi (Radyasyon tükürük bezlerinde kalıcı hasar yapar.

    * İlaçlar (400'ün üstünde ilaç türü ağız kuruluğu yapar: deconjestanlar, diüretikler, tansiyon ilaçları,antidepresanlar, antihistaminikler,...)

    * kafein ve alkol tüketimi

    Ağız Kuruluğunun Belirtileri:

    * dilde yanma hissi

    * özellikle kuru yiyecekler için yeme zorluğu

    * konuşma zorluğu

    * sık susama

    * protez kullanmada zorluk

    * dudaklarda çatlaklar ve kuruluk

    * tat bozukluğu

    * kötü ağız kokusu

    Ağız kuruluğu nelere yol açar?

    * tükürüğün az olması ciddi problemleri de beraberinde getirebilir.

    * bakteri plağı ve yiyecek artıkları kolayca birikir. bu, dişeti hastalıkları ve çürüğü hızlandırır. tükürüğün kendi başına yıkama-temizleme mekanizması diş yüzeylerini temiz tutmaya yardımcıdır.

    * tükürük çürükleri önler, diş yüzeyini temizler ve asitleri nötralize eder. böylece çürük önlenir.

    Ağız kuruluğu nasıl kontrol altına alınır? nasıl tedavi edilir?

    * sık sık yudum yudum su içilmeli. gece yatarken yanında sıvı içecek, su bulundurulmalı

    * şekersiz sakız çiğnenmeli

    * sigara,alkol,şekerli yiyeceklerden uzak durulmalı

    * yaşanılan mekanın nemi ayarlanmalı

    * gerekirse eczanelerden temin edilebilen yapay tükürük tabletleri kullanılmalı

    * bakteri plağı kontrol altına alınmalı

    * floridli diş macunu, jel, gargara kullanılmalı

    * C vitamini kullanılmalı

    * bileşiminde alkol ve sodyum lauryl sülfat bulunan ağız ve diş bakım ürünlerini kullanmamalı.

    Ağız kuruluğuna sebep olan ilaçlar ve hastalıklar:

    Ağız Kuruluğuna Ve Oral Komplikasyonlara Sebep Olan Başlıca İlaçlar;

    Claritin Lipidor Prilosec

    Hydrocodone/APAP Preacid Zoloft

    Celebrex Norvasc Premarin

    Ağız Kuruluğuna Sebep Olan Başlıca Hastalıklar;

    Astım Kemik İliği Transplantasyonu

    Ağızdan Nefes Alanlar Nörolojik Rahatsızlıklar

    Diyabet Sjogren Sendromu

    Böbrek Yetmezliği Radyoterapi

    Hipertansiyon Sistemik Lupus Eritematosus

    Kemoterapi Tiroid Bozukluğu

    Ağız vücudumuza hastalıkların giriş yollarında bir tanesidir. Tükürüğün antibakteriyel ve fizyolojik aktivitesinden dolayı birçok hastalık engellenmekte hem de ağız ve diş bakımı sağlanmaktadır. Ayrıca tükürük ağız içinin nemli kalmasını ve pH dengesinin ayarlanmasında etkilidir. Tükürük az salgılandığında en zayıf mikropların bile üreyeceği ortam hazırlanmış olur. Böylece kısa sürede dişlerin kaybına sebep olmakta ve genel sağlığımızda problemler ortaya çıkabilmektedir. Bu tür problemleri giderebilmek için özel bir bakım uygulanmalıdır.

    Ağız içi Hijyen Nasıl Sağlanır?

    Kuru ağız yapısına sahipseniz günlük ağız bakımı için içerisinde sodyum laurel sulfate (SLS) içermeyen diş macunlarını tercih edin. Her öğünden sonra dişleri, dişetlerini ve dil üzerini ekstra yumuşak diş fırçasıyla temizleyin. Ağızın normal florasına zarar vermeyecek, ferahlık sağlayan ve alkol içermeyen ağız yıkama solusyonlarından kullanın. Eğer diş fırçanız yeterli yumuşaklıkta değil ise kullanmadan önce sıcak suda ıslatın. Sert şekerlemelerden ve karbonatlı soda içmekten sakının. Uzun süre ağız içini nemlendirebilen jellerden kullanın. Takma dişlerinizi takmadan önce tahrişi engellemek ve daha rahat kullanım için nemlendirici jel kullanın. Size uygun olan ürün için mutlaka diş hekiminize başvurun.

    Xerostomia, ciddi ağız rahatsızlıklarına yol açabilir; ihmal edilmemelidir!

    Ağız kuruluğu dişhekimliğinde kserostomia olarak adlandırılır. Tükrük bezlerinin tükrük salgılama fonksiyonlarının azalması sonucunda, ağız kuruluğu ortaya çıkar.

    AĞIZ KURULUĞUNUN NEDENLERİ ŞUNLARDIR

    Ağız kuruluğu bazı ilaçların yan etkisi olarak ortaya çıkabilir. Ortalama 500 ün üstünde ilaç türü ağız kuruluğuna neden olmaktadır.

    Tükrük bezlerinde meydana gelen hastalıklar ve tükrük bezlerinin cerrrahi olarak çıkartılması ağız kuruluğuna neden olur.

    Yaşla birlikte tükrük salgısı azalır. Bazı sistemik hastalıklarda (diabet, hormonal hastalıklar, siyogren sendromu, nörolojik bozukluklar) ağız kuruluğu görülmektedir.

    Radyoterapi, özellikle baş ve boyun radyoterapisi tükrük bezlerinde hasara neden olarak ağız kuruluğuna yol açar. Alkol ve kafein kullanımı ağız kuruluğuna neden olur.


    AĞIZ KURULUĞU MEYDANA GELDİĞİNDE,

    - Özellikle kuru yiyecekler için yeme zorluğu,

    - Dilde yanma, norma dışı his, sızlama,

    - Ağzı nemli tutacak şeyleri sık uygulama ihtiyacı,

    - Konuşma ve yutkunma zorluğu,

    - Sık susama,

    - Dudak kenarlarında kuruma ve çatlama,

    - Tad duyusunda azalma, anormal tad hissi,

    - Protez kullanımında zorluk,

    - Kötü ağız kokusu ortaya çıkar.


    Tükrük ağız için önemli bir savunma mekanizmasıdır. Bu nedenle tükrük salgısının azalması ağız içinde çeşitli sorunlara yol açar.

    Tükrük salgısının azalmasıyla tükrüğün yıkama fonksiyonu da azalacağı için bakteri plağı ve yiyecek artıklarının birikimi kolaylaşır. Bu nedenle dişeti hastalıkları ve diş çürükleri oluşumu artar.


    Tükrük oksijen içerir. Tükrük salgısındaki azalma sonucu ağız içerisindeki oksijen miktarı da azalır. Oksijenin azalması oksijensiz ortamda yaşayan anaerop bakterilerin kolayca üremesine neden olur. Anaerop bakteriler dişeti hastalıklarına, diş çürüklerine ve ağız kokusuna neden olur. Tükrük yapısında bulunan çürük oluşumunu engelleyen mineraller de azalacağı için çürük oluşumu artar.

    AĞIZ KURULUĞUNUN TEDAVİSİ
    Eğer ağız kuruluğu kullanılan bir ilacın yan etkisi olarak ortaya çıkıyorsa ilaç değiştirilebilir.

    - Sık sık ağzı ıslatmak için yudum yudum su içmek ve sulu gıdaların alımını arttırmak,

    - Şekersiz sakız çiğnemek,

    - Alkol, kafein, sigara ve şekerli yiyeceklerden uzak durmak,

    - C vitamini almak,

    - İçeriğinde alkol ve sodyum lauryl sülfat bulunan ağız bakım ürünlerini kullanmamak,

    - Gerekirse yapay tükrük kullanmak,

    - Yaşanan ortamın nemini arttırmak faydalı olabilir.


    Tükrük ağız için önemli bir savunma mekanizmasdır. Bu nedenle ağız kuruluğunu ihmal etmemek gerekir.
    alıntı