Abdest Alırken Başı Mesh Etmenin Hükmü Nedir

'İslami Bilgiler' forumunda Masal tarafından 14 Temmuz 2012 tarihinde açılan konu


  1. Abdest Alırken Başı Mesh Etmek


    Abdest Alırken Başın Mesh Edilmesi



    Abdestin farzlarından biri de başı meshetmektir. Ulema bu hususta müttefiktir. Ancak meshedilmesi gereken miktar hakkında ihtilaf vardır.

    İmam Malik, "Başın hepsini meshetmek gerekir" demiştir. İmam şafii, Bazı Malikiler ve imam Ebu Hanife: "Baştan bir miktarın meshedilmesi kaffidir", demişlerdir. Bir miktar mesh kafidir diyenler de miktar da ihtilaf etmişlerdir.

    Bazı malikiler, "Başın üçte biri", kimileri, "Üçte ikisi", İmam Ebu Hanife, "Dörtte biri" demiştir. İmam Ebu Hanife ayrıca, "En az elin üç parmağı ile meshetmek lazımdır" demiştir. İmam şafii ise, ne başta, ne de elde belli bir miktarı şart görmemiştir. İhtilafın sebebi, abdest ayetinde ki harf-i cerr, Arap dilinde müşterek olup muhtelif manalarda istimalidir. Baştan bir kısmın meshi ile amellenenler ayrıca, Muğıre (r.a.)'ın «Peygamber Efendimiz abdest aldı, başının ön tarafı ile sarığını mesnetti.» hadisini de delil göstermişlerdir.


    İmam Ebû Hanîfe'nin fetvaya şayan görülen görüş ve içtihadına göre, başın dörtte birini teşkil eden nasiyeyi/başın ön kısmını meshetmek, farzın yerine gelmesini sağlamakta yeterdir. Hidâye'de de aynî husus belirtilmiştir.

    O halde seçilen görüş, nasiyenin başın dörtte birini meydana getirmesidir. El-İhtiyar'da da ayni husus belirtilmiştir. Ancak bu konuda vâcib olan, elin üç parmağının kullanılmasıdır.

    Sadece bir ya da iki parmakla meshetmek kâfi değildir. Daha uygun olanı sağ elin iç kısmını ıslatıp olduğu gibi başın ön kısmına dokundurmaktır. Fetâvâ-i Kadıhan'da bunun üzerinde durularak aynı hükme varılmıştır.

    Parmak uçlarıyla -su damlamıyorsa- meshetmek caiz değildir. Yeterince su damlıyorsa o takdirde caiz olur, çünkü bununla dörtte birin meshi sağlanır.

    Nasiyeden alna doğru sarkıtılan saç üzerine meshetmek kâfi gelmez. Çünkü baş sınırını aşmış sayılır.


    'Rasulullah'ın (S. aleyhi ve sellem) nasıl abdest aldığını gösterebilir misin?' Abdullah:


    'Evet'dedi ve su istedi; ellerine döktü ve elini iki kere yıkadı, sonra ağzına ve burnuna su aldı, yüzünü üç kere yıkadı, kollarını dirseklere kadar iki kere yıkadı, başını iki eliyle mesh etti; meshe başının ön tarafından başlayıp ensesine kadar götürdü, sonra başladığı yere geri getirdi, ardından da ayaklarını yıkadı.