2009 Gelir Vergisi Kanunu

'Haberler' forumunda YAREN tarafından 22 Mayıs 2009 tarihinde açılan konu


  1. TBMM Plan ve Bütçe Komisyonunda,Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısı kabul edildi..

    Bazı değişikliklerle ve yeni ihdas edilen maddelerle kabul edilen tasarıya göre, Gelir Vergisinden muaf tutulan ölüm, sakatlık, hastalık ve işsizlik sebebiyle verilen tazminat ve yardımlara, işe başlatmama tazminatı dahil edilecek.

    Asgari geçim indiriminde, ücretlerin vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra, varsa teşvik amaçlı diğer indirim ve istisnalar dikkate alınacak.

    Gelir ve kurumlar vergisi indirim kalemlerine, iktisadi işletmeleri hariç, Türkiye Kızılay Derneğine yapılan nakdi bağış ve yardımlar dahil edilecek.

    Lisanslı depo işletmesine teslim edilen tarım ürünleri için, ürün senetlerinin elden çıkarılmasından doğan kazançlar, 31 Aralık 2013 tarihine kadar gelir ve kurumlar vergisinden müstesna olacak.

    İşverenlerce işçiye ödenen işe başlatmama tazminatları, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmayacak.

    Tasfiye edilerek tüzel kişiliği ticaret sicilinden silinen mükelleflerin tasfiye öncesi ve tasfiye dönemlerine ilişkin olarak ‘’salınacak her türlü vergi” ve ”kesilecek ceza tarhiyatı”, müteselsilen sorumlu olmak üzere tasfiye öncesi dönemler için kanuni temsilcilerden, tasfiye dönemi için ise tasfiye memurlarından herhangi biri adına yapılacak. Tasfiye memurlarının sorumluluğu, tasfiye sonucu dağıtılan tutarla sınırlı olacak.

    KOBİ’LERİN BİRLEŞMESİ

    KOBİ birleşmeleri, vergi istisnası yoluyla teşvik edilecek. Birleşme sonrasında, 3 yıl süreyle yüzde 75′e kadar indirimli kurumlar vergisi uygulanacak.

    Buna göre, KOBİ’lerin 31 Aralık 2009 tarihine kadar birleşmeleri halinde, birleşilen kurum tarafından münfesih (dağılan) kurumun birleşme tarihindeki sabit kıymetlerin rayiç bedelle, diğer kıymetlerinin ise Vergi Usul Kanununun değerleme hükümlerine göre değerlemek suretiyle bir bütün halinde devralınması ve bilançosuna kaydedilmesi zorunlu olacak.

    Birleşme işlemlerinden dolayı kazançların kurumlar vergisinden müstesna olması için, ''Birleşmeden doğan kazançların tamamının birleşme tarihi itibarıyla birleşilen şirketin sermayesine eklenmesi; birleşilen kurumun, münfesih kurumun tahakkuk etmiş ve edecek vergi borçlarını ödeyeceğini ve diğer ödevlerini yerine getireceğini, münfesih kurumun, birleşmenin Ticaret Sicili Gazetesinde ilan edildiği tarihten itibaren 30 gün içinde birleşme nedeniyle vereceği kurumlar vergisi beyannamesine ekli bir taahhütnameyle taahhüt etmesi; birleşme sonrasında 3 yıl süreyle aylık ortalama bazda birleşilen kurum ile münfesih kurum tarafından, 1 Nisan 2009 tarihinden önce verilen son aya ilişkin sigorta bildirgelerine göre istihdam edilenlerin toplamından az olmamak üzere aylık istihdam sağlanması'' şartları aranacak.

    KOBİ’lerden birleşme nedeniyle infisah eden (dağılan) kurumun, birleşme tarihinde sona eren hesap döneminde elde ettiği kazançları ile birleşilen kurumun birleşme işleminin gerçekleştiği hesap dönemi dahil olmak üzere, 3 hesap döneminde elde ettiği kazançlara indirimli kurumlar vergisi uygulanacak.

    İşletmelerden 2008 yılının Aralık ayında verilen sigorta bildirgesine göre 250′den az işçi çalıştıran ve 2008 hesap döneminin sonu itibariyle, yıllık net satışlar toplamı 25 milyon TL’yi geçmeyen veya aktif toplamı 25 milyon TL’den az olanlar KOBİ sayılacak. Bunların birleşmesi, tam mükellef 2 veya daha fazla KOBİ’nin birleşerek yeni bir anonim şirket oluşturmaları ya da bir veya birkaç KOBİ’nin anonim şirket statüsündeki diğer bir KOBİ’ye devrolunması halinde mümkün olabilecek.

    Birleşilen kurumun; indirimli kurumlar vergisi uygulamasının sona erdiği yılı izleyen 3′üncü yılın sonuna kadar birleşme, devir, bölünme ve hisse değişimi işlemlerine tabi tutulması (31 Aralık 2009 tarihine kadar KOBİ’lerin kendi aralarında yapacakları hariç) ile tasfiye edilmesi veya sermaye azaltımında bulunması halinde, birleşmeden dolayı istisna edilen ya da indirimli oran uygulaması nedeniyle zamanında tahakkuk ettirilmeyen vergiler, gecikme faizi ile birlikte birleşilen kurumdan tahsil edilecek.

    ZARARLAR,VERGİDEN İNDİRİM KONUSU OLMAYACAK

    Münfesih kurumdan devralınan amortismana tabi iktisadi kıymetler için, faydalı ömürleri dikkate alınarak münfesih kurumdaki kayıtlı değerleri üzerinden kalan süre için amortisman ayrılabilecek.

    Birleşilen kurum tarafından devralınan varlıkların, devir bedelinden düşük bir bedelle satılması durumunda oluşan zararlar, birleşilen kurumun Kurumlar Vergisi matrahının tespitinde indirim konusu yapılamayacak.

    Birleşme suretiyle devralınan taşınmazlar, iştirak hisseleri, kurucu senetleri ve intifa senetleri ile rüçhan haklarının indirimli kurumlar vergisi uygulanan hesap dönemlerinde satışı halinde Kurumlar Vergisinde müstesna uygulanmayacak.

    Bakanlar Kurulu, birleşmeden yararlanan işletmeler için kurumlar vergisi oranını yüzde 75′e kadar indirimli uygulatmaya; Maliye Bakanlığı ise uygulamaya ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olacak.

    KATMA DEĞER VERGİSİ

    Tarım ürünleri lisanslı depoculuk sisteminin KDV uygulaması yönünden vergisel altyapısı oluşturulan tasarıya göre, ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara tesliminde, bu işleme ilişkin KDV, lisanslı depo işleticilerince ödenecek.

    Deniz ve hava taşıma araçları için liman ve hava meydanlarında verilen hizmetlerin yanı sıra, ihracat-ithalat ve transit rejim kapsamında işlem gören mallara, liman ve hava meydanı işleticileri tarafından verilen hizmetler, KDV’den istisna tutulacak.

    İhraç malı taşıyan araçların ve soğutucu ünitelerinin standart yakıt deposu için KDV istisnası uygulanarak verilecek motorin miktarını yeniden düzenleyen tasarıya göre, standart depolarda istisna uygulanacak motorin miktarı TIR çekicilerinde 550 litreyi, istiap haddi 15 tona kadar olan (15 ton dahil) kamyon ve tankerlerde 300 litreyi, istiap haddi 15 tonun üzerinde olan kamyon ve tankerlerde ise 400 litreyi aşamayacak. Bu istisna miktarları, araçların frigorifik depoları için ayrıca uygulanacak.

    Bakanlar Kurulu, istisna uygulanacak bu miktarları, sıfıra kadar indirmeye, kanuni haddine kadar yükseltmeye, sınır kapıları, araç cinsleri ve özellikleri itibariyle farklılaştırmaya yetkili olacak. Söz konusu araçlar için KDV istisnasına paralel, ÖTV istisnası yönünden de düzenleme yapılacak.

    KONUT YAPI KOOPERATİFLERİ

    Öğrenci yurtlarına, bedelsiz verdikleri hizmetlerinde ilgili dönemdeki kapasitelerinin yüzde 10′unu geçmemek üzere KDV istisnası tanınacak.

    Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu kapsamında düzenlenen ürün senetlerinin, senedin temsil ettiği ürünü depodan çekecek olanlara tesliminde, senedin en son işlem gördüğü borsada oluşan değeri vergi tarhına esas alınacak.

    Konut yapı kooperatiflerinin üyelerine yaptıkları konut teslimleri, genel KDV rejimine tabi olacak. Buna göre, konut yapı kooperatiflerinin 150 metrekarenin altındaki konut teslimlerinde yüzde 1, 150 metrekarenin üzerindeki konut teslimlerinde ise yüzde 18 KDV alınacak. Ancak düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce bina inşaat ruhsatı almış konut yapı kooperatiflerinin üyelerine yaptıkları konut teslimleri, KDV’den müstesna olacak.

    Akaryakıta katılan ”Hekzan” isimli ürünle benzer nitelikler taşıyan özel benzinin kilogramından 1,6135 oranında ÖTV alınacak.

    CEP TELEFONLARINA 40 LİRA VERGİ

    Cep telefonlarının ithalinde gösterilen tutar üzerinden hesaplanan ÖTV’nin, 40 liradan az olması halinde, orana göre hesaplanan vergi yerine cep telefonu için 40 lira vergi alınacak. Bakanlar Kurulu, bu tutarı sıfıra kadar indirmeye, 3 katına kadar artırmaya yetkili olacak.

    Tarım Ürünleri Lisanslı Depoculuk Kanunu çerçevesinde, mudi ile lisanslı depo işletmesi arasında düzenlenen mukavelenameler ve ürün senetleri, damga vergisinden istisna olacak.

    Arsalar ile ilgili asgari ölçüde birim değer takdirini yapacak takdir komisyonuna, defterdarın, vergi dairesi başkanlığı bulunan yerlerde ise vergi dairesi başkanının görevlendireceği iki memur, tapu sicil müdürü veya tevkil (vekil) edeceği bir memur ve ticaret odasınca seçilmiş bir üye (ilgili olduğu arsalara ilişkin organize sanayi bölgesini temsilen bir üye) katılacak.

    Kamu idare ve müesseselerindeki yöneticiler de dahil, bilgi vermekten çekinen birinci sınıf tüccarlar ile serbest meslek erbabı hakkında 1000 TL, ikinci sınıf tüccarlar, defter tutan çiftçiler ile kazancı basit usulde tespit edilenler hakkında 500 TL ve bunlar dışında kalanlar hakkında 250 TL özel usulsüzlük cezası kesilecek.


     



  2. Cevap: 2009 Gelir Vergisi Kanunu


    ELEKTRONİK ORTAMDA YAPILAN BİLDİRİMLER

    Elektronik ortamda verilme zorunluluğu getirilen bildirim veya formlara ilişkin olarak, süresinden sonra düzeltme amacıyla verilen bildirim ve formların belirlenen sürelerin 10 gün içinde verilmesi halinde özel usulsüzlük cezası kesilmeyecek. Bu süreyi izleyen 15 gün içinde verilmesi halinde yarı oranında uygulanacak. Beyannamelerini vermeyenlere, hem beyanname vermemekten hem de beyannameleri elektronik ortamda vermemekten dolayı iki kez ceza kesilmeyecek.

    Yargıtay içtihatları doğrultusunda yapılan düzenlemeye göre, resmi sicile kayıtlı olan menkul malların haczi, sicillerine işlenmek üzere sicilin tutulduğu daireye tebliğ edilmek suretiyle de yapılacak.

    Tahsil dairelerince düzenlenen haciz bildirileri, alacaklı tahsil dairelerince ya da alacaklı amme idaresi vasıtasıyla, posta yerine elektronik ortamda tebliğ edilebilecek ve bu tebligata elektronik ortamda cevap verilebilecek. Elektronik ortamda yapılacak tebliğe ve cevapların elektronik ortamda verilebilmesine ilişkin usul ve esasları Maliye Bakanlığı belirleyecek.

    ŞANS OYUNLARI

    Şans Oyunları Hasılatından Alınan Vergi, Fon ve Payların Düzenlenmesi Hakkında Kanunda yapılan değişikliğe göre, ilgili kurum ve kuruluşların bir takvim yılı içindeki her türlü yatırım ve işletme giderlerinin toplamı, aynı dönemde elde ettikleri hasılat ve her ne ad altında olursa olsun elde ettikleri diğer gelirler toplamının yüzde 20’sini geçemeyecek.

    Şans oyunlarının lisans veya işletim hakkının devri halinde, lisans veya işletim hakkını devreden ve devralan kurum ve kuruluşların payları, at yarışları hasılatından yarış müessesesine aktarılan müessese payı ile Tarım ve Köyişleri Bakanlığı emrine açılan özel hesaba aktarılan tutarlar, Spor Toto Teşkilat Başkanlığınca oynatılan şans oyunları hasılatından Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğüne, federasyonlara, spor kulüplerine ve sporculara isim hakkı olarak aktarılan tutarlar, bu orana dahil olacak.

    Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanunda yer alan tanımlar arasına, kamu personeli tanımı da eklenecek. Ayrıca, AR-GE indirim, destek ve teşviklerinden yararlanan vakıfların, ”kanunla kurulan vakıflar” şeklinde sınırlı olan tanımı da ”teknoloji geliştirme projesi anlaşmaları kapsamında uluslararası kurumlardan ya da kamu kurum ve kuruluşlarından AR-GE projelerini desteklemek amacıyla fon veya kredi kullanan vakıflar” şeklinde değiştirilecek.

    Türkiye Kızılay Derneği kan bankacılığı hizmetleri, vergi ve harçlardan muaf olacak.

    Milli Piyango İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname uyarınca tertip edilen şans oyunlarının lisansının, özel hukuk tüzel kişilerine verilmesi halinde, hak ve yetkinin devredildiği kişinin düzenlemiş olduğu tüm şans oyunlarından dağıtılan ikramiyelerin istisna haddini aşan kısımları üzerinden, veraset ve intikal vergisi kesintisi yapılacak.

    Spor Toto Teşkilat Başkanlığınca futbol dışındaki spor dalları üzerine de müşterek bahis düzenlenmeye başlandığından, yapılan değişikliklerle tüm spor dalları üzerine tertiplenen şans oyunlarından kazanılan ikramiyelerin istisna haddini aşan kısımları üzerinden de veraset ve intikal vergisi kesintisi uygulanacak.

    VERGİ DAVALARI AVUKATLIK ÜCRETİ MAKTU OLARAK BELİRLENECEK

    Genel bütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler ve bunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davalar için avukatlık ücreti tutarı, maktu olarak belirlenecek.

    TRT, bandrolsüz ve etiketsiz cihaz satan ve alan kişilerin idari para cezalarını ödememeleri halinde, haklarında Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre işlem yapılmasını isteyebilecek.

    Türkiye Kızılay Derneği adına kayıt ve tescilli olan motorlu taşıtlara, 1 Temmuz 2008′den önce tahakkuk eden motorlu taşıtlar vergisi, gecikme zammı ve faizi, vergi cezaları ile Türk Hava Kurumu, Sosyal Hizmetler ve Çocuk Esirgeme Kurumu Genel Müdürlüğü, Türkiye Yardım Sevenler Derneği ve resmi darülaceze kurumları ile Darüşşafaka Cemiyeti ve Yeşilay Derneğine 31 Aralık 2008 tarihinden önce tahakkuk ettirilen vergi ve cezalar, alacaklara ilişkin açılan davalardan kanunun yayımından sonraki 2. ayın sonuna kadar vazgeçilmesi şartıyla tahsil edilmeyecek.

    MECLİSTEKİ ÖZEL HİZMET TAZMİNATI

    Komisyon, verilen bir önergeyle yeni madde ihdas ederek, TBMM Genel Sekreterliği Teşkilat Kanununda değişiklik yaptı ve bu kanunun ek 2. maddesinin dördüncü fıkrasını yürürlükten kaldırdı. Gerekçesinde, kamu personeline özel hizmet tazminatı verilmesi konusunda Bakanlar Kuruluna tanınan yetkiye paralellik sağlanması ve uygulamadaki tereddütleri ortadan kaldırmak için yapıldığı belirtilen düzenlemeye göre, Mecliste kadro karşılığı sözleşmeli olarak istihdam edilenlere ödenecek özel hizmet tazminatı tutarını belirleme yetkisi, TBMM Başkanlık Divanına bırakılacak.

    Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu kapsamındaki genel ve özel bütçeli idarelere yapılan motorlu taşıt teslimi ve kiralanması; KDV ve gümrük vergisi dahil her türlü vergi, resim, harç ve ücretlerden istisna olacak.

    YABANCI FİLM YAPIMCILARINA TEŞVİK

    Yabancı film yapımcılarının, Türkiye’de film çekmelerini teşvik etmek için yapılan düzenlemeye göre, Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından onaylanan sinematografik eserlere ilişkin yabancı yapımcılar tarafından satın alınacak mal ve hizmetler nedeniyle ödenen KDV iade olunacak.

    Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler ve Yeminli Mali Müşavirler Odaları Birliğinin olağan genel kurulu toplanıncaya kadar, yönetmelikleri hazırlamaya ve mevcut yönetmeliklerde değişiklik yapmaya Birlik yönetim kurulu yetkili olacak. Birlik ve odaların 2010 yılı bütçesi, 2009 yılı bütçesi gelir ve giderleriyle birlikte yüzde 10′a kadar artırılmak suretiyle, birlik ve oda yönetimleri tarafından düzenlenecek ve uygulanacak.

    CHP VE MHP KARŞI ÇIKTI

    AK Parti Isparta Milletvekili Süreyya Sadi Bilgiç’in, Başbakanlık’a alınacak uçak ve otomobillere vergi muafiyeti getiren ve alt komisyonda çıkarılan maddenin, tasarıya eklenmesi için önerge vermesi, tartışmaya neden oldu.

    MHP Manisa Milletvekili Erkan Akçay, düzenlemeyle Başbakanlık’a imtiyaz tanındığını ifade ederek, ”Bu imtiyazı kabul edemeyiz. Başbakanlık, vatandaşlara ve diğer kamu kuruluşlarına örnek olmak zorundadır. Bu madde, alt komisyonda çıkarılmıştı. Şimdi neden getiriliyor, ısrar ediliyor, anlamak mümkün değil. Bu kadar ısrar edilmesini kınıyorum” dedi.

    CHP İstanbul Milletvekili Mustafa Özyürek de önergeye karşı çıkarak, ”Siz, bu önergeyi getirerek Başbakan’a iyilik yapmıyorsunuz. Bize, Başbakan hakkında konuşma fırsatı veriyorsunuz, pas veriyorsunuz. Kamuya alınacak bütün araç ve gereçlere vergi muafiyeti getirirseniz anlarım ama sadece Başbakanlık’a getirirseniz bunu anlamak zor” diye konuştu.

    Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, önergenin kapsamının genişletilerek, vergi istisnasının genel ve özel bütçeli tüm kamu kuruluşlarına getirilmesini istedi.

    Şimşek’in önerisi doğrultusunda önerge genişletilerek kabul edildi.

    Öte yandan, TBMM Adalet Komisyonu Başkanı Ahmet İyimaya, vergi davalarında avukatlık ücreti tutarının, maktu olarak belirlenmesini öngören düzenlemeyle ilgili komisyona davet edildi. Düzenlemeye karşı çıkan İyimaya, avukatlık ücretinin maktu olarak belirlenmesinin, Anayasaya ve eşitlik ilkesine aykırı olduğunu söyledi.

    Bazı komisyon üyelerinin de karşı olduğu düzenleme kabul edildi.