çevre kirliliği nasıl önlenir

Konusu 'Güncel Bilgiler' forumundadır ve YAREN tarafından 12 Ocak 2011 başlatılmıştır.

  1. YAREN

    YAREN Üye

    çevre kirliliği nasıl önleyebiliriz


    Çevrenin Dünya İçin Önemi

    Dünyada son yıllarda en çok üzerinde durulan ve insanların ortak problemi olarak belirlediği çevre kirliği gönüllü kuruluşlar tarafından da sık sık gündeme getirilmektedir.
    Çevrenin insan hayatı için bu kadar önemli
    olmasının sebebi insan ile çevrenin içiçe olmasından kaynaklanmaktadır.Temiz toplumlar ve temiz insanlar ancak temiz çevreler sayesinde ortaya çıkacaktır.İnsanlığın geleceği de temiz çevreye bağlıdır.

    İnsanların Çevreye Etkileri
    Kullandığımız yakıtlardan kül ve zehirli gaz gibi atıklar açığa çıkar. Baca ve egzozlardan çıkan zehirli gazların birleşmesi sonucu asit yağmurları oluşur.

    Asit yağmurları temas ettiği bitki örtüsünün yok olmasına,insanlarda deri ve akciğer hastalıklarına neden olur. Çevre kirliliğini azaltmak için yüksek kalorili,kül ve zehirli gaz çıkışı az olan yakıtlar kullanılmalıdır.(doğal gaz,taş kömürü…)

    Deniz kazaları ile denize dökülen petrol,su üzerine yayılır. Su üzerine yayılan petrol kısa sürede temizlenmediğinde suyun güneş ışığı ve hava ile temasının kesilmesine neden olur. Bu olay suda yaşayan canlıları olumsuz etkiler.

    Atık Çeşitleri
    Çevreye atılan ve doğal dengeyi bozan zararlı maddelere atık denir.
    Kağıt,bitki kalıntıları,sofra artığı,hayvan leşleri ve doğal gübre gibi organik (canlı kökenli) atıklar mikroorganizmalar tarafından parçalanarak yeniden tabiata kazandırılır. Fakat bu atıklar,çevreye atıldığında mikropların üremesine de uygun ortam oluşur.

    Cam şişe,teneke kutu,petrol,plastik,pet şişe,deterjan,tarım ilacı ve pil gibi maddeler tabiatta kalıcı kirliliğe neden olur.
    Kalıcı kirliliğe neden olan atık maddelerin rasgele çevreye atılmaması ve sanayide yeniden kullanımı sağlanmalıdır. Cam,kağıt,teneke,pil ve plastik sanayide yeniden kullanılır.

    Çevre Kirliliğinden Etkilenenler
    Su
    Hava
    Toprak

    Çevreyi Kirleten Kaynaklar
    Zehirli Maddeler
    Radyoaktif Maddeler
    Petrol Ve Petrol Ürünleri
    Evsel Ve Kentsel Atıklar
    Endüstriyel Atıklar

    Gürültü
    1-) Suyun Canlılar İçin Önemi
    Canlıların hayatlarını devam ettirebilmeleri için suya ihtiyaçları vardır. Hücrenin büyük bir bölümü (2/3) sudan meydana gelmiştir. Hücrede meydana gelen biyokimyasal olaylar için su gereklidir. Ayrıca dünyanın ¾ ü suyla kaplıdır. Bu suların ancak %0,003 ü içilecek niteliktedir. İçilecek su kaynakları,yer yüzü suları/baraj,göl,gölet) ve yer altı suları (kaynar,artezyenler)dır.

    Su Kirliliğinin Sebepleri
    Endüstriyel kuruluşlarca bırakılan artıklar (petrol, boya, deterjan, ağır metaller, kanalizasyon…)
    Tarımda kullanılan zehirler ve fazla kullanılan gübreler
    Hayvansal ve evsel artıklar
    Sulara bırakılan kurşun,civa
    Lağımların sulara karışması


    Su Kirliliğinin Önlenmesi

    Arıtma tesisleri kurulmalı ve özenle işletilmeli
    Belirli yerlerde nüfus artışının önüne geçilmeli
    İnsanlar bilinçlendirilmeli
    Su kaynaklarının korunması için iyi politikalar geliştirilmeli,plan ve programlar yapılmalı
    Hava ve toprak kirliliğine sebep olan faktörler ortadan kaldırılmalıdır
    2-) Havanın Canlılar İçin Önemi
    Hava,canlılar için vazgeçilmez bir ihtiyaçtır. Özellikle havada bulunan oksijen canlılarda besinlerin yıkımında rol oynadığından çok önemlidir.
    Havada bulunan gazların;

    %78 i Azot
    %21 i Oksijen
    %1 i Diğer gazlardan oluşur.

    Hava Kirliliği Ve İnsan Sağlığına Etkileri

    Sanayiden çevreye bırakılan gazlar
    Araçların egzosundan çıkan gazlar
    Fosil yakıtlardan (petrol,kömür vs.)çıkan gazlar
    Fosil yakıtların yanması sonucu ortaya çıkan karbondioksit, azot oksitleri,kükürt oksitleri asit yağmurlarına neden olur.
    Hava kirliliğinin zararları bitki,hayvan ve insanlara daha fazladır.
    İnsanlarda hava kirliliği;

    Solunum yolu rahatsızlıkları
    Astım-bronşite
    Vücudun savunma mekanizmasının zayıflamasına neden olur.
    Hava Krililiğinin Önlenmesi İçin Neler Yapılabilir?
    Hava kirliliğinin en önemli nedenlerinden olan fosil yakıtlar olabildiğince az kullanılmalı. Bunun yerine doğalgaz, güneş enerjisi, jeotermal enerji vb. enerjilerin kullanımı yaygınlaştırılmalıdır.
    Karayolu taşımacılığı yerine demiryolu ve deniz taşımacılığına ağırlık verilmelidir.Büyük kentlerde toplu taşıma hizmetleri yaygınlaştırılmalıdır. Böylece otomobil egzoslarının neden oılduğu kirlilik azaltılabilir.
    Sanayi kuruluşlarının atıklarını havaya vermeleri önlenmelidir.
    Yeşil alanlar arttırılmalı, orman yangınları önlenmelidir.
    Ozon tabakasına zarar veren maddeler kullanılmalıdır.
    Toprağın Canlılar İçin Önemi
    Yeryüzünün en üst tabakasını oluşturan örtüye toprak denir. Toprak tüm canlıların besin ve hayat kaynağıdır. Bitkiler;insan ve hayvanların,toprakta bitkilerin besin kaynağıdır. Çünkü bitkiler ihtiyaç duyduğu inorganik besin ve suyu topraktan alırlar. Toprağın canlılara sağladığı faydalardan biri de yer altı sularının süzülerek canlıların kullanabileceği hale getirilmesidir.(doğal arıtma)

    Toprak Kirliliği
    Toprak kirliliğine neden olan başlıca etmenler;
    Ev, iş yeri ve hastahane atıkları,
    Radyoaktif atıkla
    Hava kirliliği sonucu oluşan asit yağmurları,
    Gereksiz yere ve aşırı miktarda yapay gübre, tarım ilacı vb. kullanılması.
    Tarımda gereksiz yere ya da aşırı hormon kullanımı
    Suların kirlenmesi. Su kirliliği toprak kirliliğine neden olurken, toprak kirliliği de özellikle yer altı sularının kirlenmesine neden olur.


    Toprak Kirliliğinin Önlenmesi İçin Neler Yapılabilir?

    Toprak kirliliğinin önlenmesi için yapılabilecek bazı şeyler şunlardır;

    Verimli tarım topraklarında yerleşim ve sanayi alanları kurulmamalı yeşil alanlar arttırılmalıdır.
    Ev ve sanayi atıkları toprağa zarar vermeyecek şekilde toplanıp depolanmalı ve toplanmalıdır.
    Yapay gübre ve tarım ilaçlarının kullanılmasında yanlış uygulamalar önlenmelidir.
    Nükleer enerji kullanımı bilinçli şekilde yapılmalıdır.

    Ses Kirliliği

    Sanayileşme ve modern teknolojinin gelişmesiyle ortaya çıkan çevre sorunlarından biri de ses kirliliğidir. Gürültü de denilen ses kirliliği, istenmeyen ve dinleyene bir anlam ifade etmeyen sesler ya da insanı rahatsız eden düzensiz ve yüksek seslerdir.

    Ses kirliliğinin yaratan önemli etmenler;

    Sanayileşme
    Plansız kentleşme
    Hızlı nüfus artışı
    Ekonomik yetersizlikler
    İnsanlara, gürültü ve gürültünün yaratacağı sonuçları konusunda yeterli ve etkili eğitimin verilmemiş olmasıdır.
    Ses kirliliği, insan üzerinde çok önemli olumsuz etkiler yaratır. Bu etkileri aşağıdaki gibi sıralayabiliriz.

    İşitme sistemine etkileri: Ses kirliliği işitme sistemi üzerinde, geçici ve kalıcı etkiler olmak üzere iki çeşit etki yapar. Ses kirliliğinin geçici etkisi, duyma yorulması olarak da bilinen işitme duyarlılığındaki geçici kayıplar şeklinde olur. Duyma yorulması düzelmeden tekrar gürültüden etkilenilmesi ve etkileşmenin çok fazla olması durumunda işitme kaybı kalıcı olur.
    Fizyolojik etkileri: İnsanlarda görülen stresin önemli bir kaynağı ses kirliliğidir. Ani olarak oluşan gürültü insanın kalp atışlarında (nabzında), kan basıncında (tansiyonunda), solunum hızında, metabolizmasında, görme olayında bozulmalar yaratır. Bunların sonucunda uykusuzluk, migren, ülser, kalp krizi gibi olumsuz durumlar ortaya çıkar. Ancak en önemli olumsuzluk kulakta yaptığı tahribattır.
    Psikolojik etkileri: Belirli bir sınırı aşan gürültünün etkisinde kalan kişiler, sinirli, rahatsız ve tedirgin olmaktadır. Bu olumsuzluklar, gürültünün etkisi ortadan kalktıktan sonra da sürebilmektedir.
    İş yapabilme yeteneğine etkileri: Özellikle beklenmeyen zamanlarda ortaya çıkan ses kirliliği, iş veriminin düşmesi, kendini işine verememe ve hareketlerin engellenmesi şeklinde performansı düşürücü etkiler yapar. Gürültünün öğrenmeyi ve sağlıklı düşünmeyi de engellediği deneylerle saptanmıştır.

    Ülkemizde, insanları gürültünün zararlı etkilerinden korumak için gerekli önlemleri içeren ve çevre yasasına göre hazırlanmış olan “Gürültü kontrol yönetmeliği” uygulanmaktadır. Ancak yönetmeleğin hedeflerine ulaşabilmesi için insanların bu konuda eğitilmeleri ve bilinçlendirilmeleri gerekir.

    Ses Kirliliğinin Önlenmesi İçin Neler Yapılabilir?

    Otomobil kullanımını azaltacak önlemler alınmalıdır.
    Ev ve iş yerlerinde ses geçirmeyen camlar(ısıcam gibi) kullanılmalıdır.
    Eğlence yerleri vb. ortamlarda yüksek sesle müzik çalınması engellenmelidir.
    Gürültü yapan kuruluşlar şehirlerin dışında kurulmalıdır.

    Radrasyon

    Radyoaktif element denilen bazı elementlerin atom çekirdeğinin kendiliğinden parçalanarak etrafa yaydığı alfa, beta,ve gama ışınlarına radrasyon denir. Çevreye yayılan bu ışınlar, canlı hücreleri doğrudan etkileyerek mutasyon denilen genlerdeki bozulmaya neden olur. Çok yoğun olmayan radrasyon, canlının bazı özelliklerinin değişmesine neden olurken yoğun radrasyon, canlının ölümüne neden olabilir. Örneğin; 1945’te Japonya’ya atılan atom bombasın, atıldıktan sonra 7 gün içinde, vücutlarının tamamı 10 saniye radrasyon almış insanların %90’ı hiçbir yara ve yanık izi olmadan öldü. 26 Nisan 1986’da Çernobil’deki nükleer kazanın; ani ölümler, gebe kadınlarda düşük olayları kan kanseri, sakat doğumlar gibi olumsuz etkileri oldu.

    Bir çevredeki belli bir dozun üzerinde olan radrasyon, canlının vücut hücrelerini etkileyerek doku ve organlarda bozulmalara ,anormalliklere, üreme hücrelerini etkileyerek doğacak yavrularda sakatlıklara neden olur. Uzun süre radrasyon etkisinde kalmanın yaratacağı sonuçlar aşağıdaki gibi sıralanabilir;

    Radrasyonun Etkileri
    Kanser oluşması
    Ömrün kısalması
    Katarakt oluşması,

    Radrasyonun Önlenmesi İçin Neler Yapılabilir?

    Özel giysiler(kurşun önlük,özel maske)kullanılmalıdır.
    Radrasyon kaynağından uzak durulmalı, en kısa sürede radrasyonlu ortam terk edilmelidir.
    Radrasyonlu cihazlarla yapılan teşhis ve tedaviye sık sık başvurulmalıdır

    Çevre Kirliği ve Çözüm Yolları

    Teknik alanda hızlı değişme ve gelişme anlamına gelen “Sanayi Devrimi” nüfusun artmasına neden olmuş, artan nüfusun kentlerde toplanması ise problemlerin çözümünü zorlaştırmıştır. Sanayi devriminin doğa üzerindeki baskısı, doğayı yıkıcı yaralayıcı olmuştur. Bu dönemde hiçbir engel tanımadan, gelecekteki zararlı sonuçların düşünülmeden doğadan n koparıla bilirse her şey almak, tüketmek felsefesi ülkelere hakim olmuş, su, toprak ve hava kirlenmesi, başta petrol olmak üzere enerji kaynaklarının tüketilmesiyle ortaya çıkmıştır. Çevre sorunları ve çözümleri, ilk kez sanayi ve teknoloji alanında ileri gitmiş ülkeler ele alınmıştır.

    A.B.D. de çevre ile ilgili kuruluş sayısı 1973 yılında 5.000 den fazla olduğu görülmüştür. Genel olarak, çevre kirliliği dört madde etrafında toplanmıştır.Bunlar; 1-Hava kirliliği 2-Su Kirliliği 3-Toprak Kirliliği 4-Gürültü(ses) kirliliği olarak sınıflandırılmıştır 1972 yılı haziran ayında “Stockholm” da “Dünya çevre sorunları konferansı” düzenlenerek ilk kez uluslar arası çözüm yolları araştırılmıştır. Birleşmiş Milletler in düzelmiş olduğu bu konferansa 100 den fazla ülke katılmıştır. Bir çok tavsiye ve önlemler alınması kabul edilerek ülkelerin bu doğrultuda hareket etmeleri istemiştir. Çevre kirliliğinin bir parçası olan hava kirliliği, atmosfere karışan küçük katı parçacıklar ile sıvı gaz kirleticilerin insan ve diğer canlılara zarar vere bilecek boyutlara ulaşmasıdır. İnsan faaliyetleri sonucu oluşan sanayileşme, kentleşme ile hava kirliliği artmış, şehirlerin problemleri haline gelmiştir.

    Hava kirliliği havanın bileşenlerindeki değişme ile başlar. Bu kirleticiler, kükürtdioksit, karbon monoksit, amonyak, fibrokarbonlar ile aldehitler gibi maddelerdir. Bir kısmı fotokimyasal reaksiyona girerek zararlı bileşikleri oluştururlar. Hava kirliliği ısınma, saniyeleşme, ulaşım gibi insan faaliyetleri sonucu meydana geldiği gibi doğal olaylar sonucu volkanik gazlar, çiçek tozları gibi nedenlerle de oluşa bilmektedir. Doğanın kirlenmesi, ulasal sınırlarda bitmemekte diğer ülkeleri de etkiliye bilmektedir.
     
  2. tuba53

    tuba53 Ziyaretçi

    Cevap: çevre kirliliği nasıl önlenir

    bnce harika odevime çk yardımcı oldunuz çk tşk edrm :)
     

Sayfayı Paylaş