Ay'ın Evreleri Nelerdir

Konusu 'Ders notları' forumundadır ve Dark tarafından 19 Şubat 2011 başlatılmıştır.

  1. Dark

    Dark Üye

    ayın şekilleri, ayın halleri, ayın yörünge hareketi, son dördün nedir
    Ay'ın Evreleri Nelerdir


    Ay tıpkı Dünya gibi, kendinden ışık vermez Güneşten aldığı ışığı yansıtır Onun için, Dünya Güneşle Ayın arasına girdiği zaman Ay kısmen veya tamamen görünmez olur Başka bir deyişle, Güneşten aldığı ışığı her zaman aynı açıdan yansıtmaz Hilal, yarımay, dolunay gibi şekillerde görünür ki bunlara Ayın evreleri (safhaları) denir

    Mitolojide Güneş ile Ay kavuşamayan iki sevgili gibidirler Güneş tutulmaları onların kavuştıkları özel anlar olarak bilinir Tabi bunlar sadece mitolojide böyledir, gerçekte Ay Yer etrafında eliptik bir yörüngede dolanan mükemmer bir küre biçiminde soğuk bir uydudur

    Ayın düzgün küresel yapısı kendi etrafındaki dönme hızının düşük olmasındadır Bu hızın az olmasından dolayı gaz yapıya sahipken kutuplarındaki basıklık çok küçük mertebelerde kalmıştır

    Ay bir çok özelliği ile dikkatleri üzerinde toplamaktadır Güneş sisteminde çevresinde dolandığı gezegene göre yarıçapı en büyük uydudur Yer ile Ay ın yarıçaplarını karşılaştırdığımızda Ay ın yarıçapı Yer in yarıçapının 1/5 i kadardır Kütlesi ise yerin kütlesinin 1/100 kadardır
    [​IMG]

    Ayın Yörünge Hareketi
    Ay ile Yer aslında bir çift sistem gibi hareket etmektedirler Bu sistemin merkezi Ay ile Yer in merkezini birleştiren doğru üzerindedir, fakat Ayın kütlesi Yerin kütlesine göre çok küçük olduğundan bu merkez Yer kabuğunun içerisinde olmaktadır Bu harekette Ayın Yer etrafında eliptik bir yörüngede dolanması kabulünü getirmektedir

    Ayın Yer etrafında yaptığı eliptik yörünge hareketinin hızı Ayın kendi ekseni etrafındaki dönme hızına çok yakındır İşte bu yüzden biz Ayın sadece %59 luk kısımını görmekteyiz Bizim göremediğimiz tarafını ise sadece uzay araçları ile görüntüleyebilmekteyiz Ayın açısal dönme hızı ile açısal yörünge hızı eşit olduğundan şekildeki MK doğrultusu herzaman Aya yöneliktir

    Ayın Hareketi
    Ayın kendi ekseni etrafındaki dönme hızı çok yavaş olduğundan Ay günü Yer gününe göre çok uzundur 1 Ay günü yaklaşık 14 Yer gününe eşittir Yüzeye uzun süre gelen Güneş Işınlarından dolayıda bir taraf oldukça sıcak, diğer tarafta oldukça soğuktur
    Ayın Yerin çevresinde dolandığını biliyoruz Bu dolanma boyunca 1 günde yıdızlara göre 13° lik doğuya doğru bir öz hareketi vardır Bunun anlamı Ay doğu noktasına hergün 52 dk geç gelmektedir
    Ayda Güneş Sistemindeki tüm gökcisimleri gibi yansıttığı ışığı Güneş ten almaktadır Ay Yer çevresindeki yörüngesinde bulunduğu yere göre bazı evreler gösterir Şimdi bu evreleri adım adım açıklamaya çalışalım

    Yeniay
    Ay Güneş ile beraber doğar ve Güneş ile batar Bu evrede Ay gözlemci tarafından görülemez

    Hilal
    Ay Güneşin doğusunda kalmaktadır Ay Yer Güneş arasındaki açı 90° den küçüktür Hilal evresinin gözlem süresi kısadır Çünkü Güneş battıktan sonra batı ufkuna yakın gözlenir

    İlk Dördün
    Yeni Ay safhasından yaklaşık bir hafta sonra Ay, yarım daire şeklinde görülür Bu sırada Ayın uzanım açısı 90° dir Güneş battığı zaman Ay gözlemcinin meridyeninde olacaktır

    Şişkin Ay
    İlk Dördün safhasından sonra Ay ın uzanım açısının 90° ile 180° arasında olduğu zamanlar oluşan evre şişkin evre olarak bilinir

    Dolun Ay
    Ayın uzanım açısı 180° olduğunda gözlenen evredir Bu evrede Ay Güneş batarken doğu ufkundan doacaktır Dolun Ay ın bulunduğu zamanlarda gözlem şartları uygun değildir

    Son Dördün
    Ayın uzanım Açısı 270° olduğunda gözlenen evredir Bu evrede Güneş dogarken Ay Gözlemcenin meridyenindedir

    Ay ın Yüzeyi
    Ay ın yüzeyini ilk gören bilim adamı Galile GALILEO dur Ayın dağ, ova ve karanlık denizlerden oluştuğunu söylemiştir İlk gördükleri onu gerçekten çok şaşırtmış olmalı Teleskobun keşfinden sonra yapılan daha ayrıntılı çalışmalar ile ay yüzeyinin ayrıntılı haritaları çıkarılmış galilenin sadece deniz konusunda yanıldığı ispatlanmıştır Ayın kendi eksanindeki dönme hızı yavaş olduğundan ve çekim kuvveti gazları toplayamadığı için bir atmosferi yoktur Bu yüzden yüzeyine hızla çarpan asteoritler yüzeyde çok derin kraterler oluşturmuşlardır Milyonlarca yıl süren bu oluşum hala devam etmektedir Ay haritaları çıkarılmış, Ay dan kaya örnekleri getirilmiştir Bu çalışmalar ileride dünyadaki yaşam kaynaklarının tükenmesi durumunda Ay da yaşam çalışmalarını desteklemek amacı ile yapılmaktadır
     

Sayfayı Paylaş